Coronau Prifardd mewn amgueddfa

Coron Eisteddfod Genedlaethol 1984 Image copyright Other
Image caption Roedd y bryddest a enillodd Goron yr Eisteddfod ym 1984 yn sôn am ddirywiad yng nghefn gwlad

Mae coronau Eisteddfodau Llanbedr Pont Steffan 1984 a'r Rhyl 1985 a enillwyd gan y Prifardd John Roderick Rees wedi eu cyflwyno i Amgueddfa Ceredigion.

Cafodd y coronau eu cyflwyno i'r amgueddfa gan ffrind Mr Rees, Angela Edwards, yn ystod seremoni gafodd ei chynnal yn ddiweddar.

Cafodd y ddwy goron eu creu gan Kathleen Makinson.

Yn ogystal â'r coronau, mae arddangosfa eitemau'r Prifardd am fis yn yr amgueddfa yn Aberystwyth.

Glannau

Bu farw Mr Rees, oedd yn byw ym Mhenuwch ger Tregaron, yn 89 oed yn 2009.

Roedd y bryddest enillodd Goron Eisteddfod Llanbed, Llygaid, yn sôn am ddirywiad cefn gwlad a phobl yn symud i mewn i fyw ar y tyddynnod.

Glannau oedd y testun yn Y Rhyl y flwyddyn ganlynol.

Image copyright Other
Image caption Cerdd goffa a theyrnged oedd Glannau i fam faeth John Roderick Rees

Cerdd goffa a theyrnged oedd Glannau i fam faeth Mr Rees, Jane Mary Walters, a fu'n gofalu amdano'n gariadus am 60 mlynedd wedi iddo golli ei fam yn ddwyflwydd a hanner oed.

Dim ond John Roderick Rees a Bryan Martin Davies (1970 a 1971) sydd wedi ennill dwy goron yr Eisteddfod Genedlaethol yn olynol ers diwedd yr Ail Ryfel Byd.

Bardd arall o Geredigion, T Llew Jones yw'r unig fardd i ennill dwy gadair yn olynol (1958 a 1959) ers diwedd yr Ail Ryfel Byd.

Cyhoeddodd John Roderick Rees ei gyfrol gyntaf o gerddi ym 1959 (Cerddi'r Ymylon), a'i brif gasgliad o gerddi, Cerddi John Roderick Rees ym 1984.

Ym 1992 fe gafodd y gyfrol Cerddi Newydd ei chyhoeddi.

Roedd yn gyn-athro Cymraeg yn Ysgol Uwchradd Tregaron ac yn ffigwr amlwg ym myd y Cobiau Cymreig.

Ei dad-cu oedd y bridiwr enwog Thomas Rees.

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.