Trafod mesurau i reoli gwylanod

gwylanod Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Mae gwylanod yn cael eu gwarchod rhag niwed o dan y gyfraith

Bydd cynghorwyr yng Ngwynedd yn trafod mesurau posib i reoli gwylanod sy'n achosi poendod i bobl.

Ar hyn o bryd Cyngor Caerdydd yw'r unig awdurdod lleol yng Nghymru sy'n cynnig gwasanaeth trethadwy i daclo'r broblem.

Mae gwylanod yn cael eu gwarchod rhag niwed o dan y gyfraith er mae'n bosib dinistrio neu amnewid wyau â rhai ffug ar ôl cael trwydded.

Mae opsiynau Cyngor Gwynedd i reoli niferoedd y gwylanod yn y sir yn cynnwys creu tîm rheoli gwylanod gan benodi contractwr i wneud y gwaith.

Sbigynnau

Eisoes mae nifer o awdurdodau lleol yng Nghymru yn cynnig cyngor i fusnesau a pherchenogion tai ynglŷn â'r mesurau cyfreithiol i annog gwylanod rhag nythu ar doeau a simneiau.

Mae Cyngor Caerdydd yn gallu anfon swyddogion rheoli plâu i fusnesau i ymdrin â gwylanod sydd ar eu toeau.

Ond nid yw'r cyngor yn darparu'r un gwasanaeth i berchnogion tai nac yn cynnig cyfarpar fel rhwydi a sbigynnau.

Y gred yw mai Gwylan y Penwaig a'r Wylan Gefnddu Leiaf yw'r ddwy rywogaeth sy'n bennaf gyfrifol am achosi poendod i bobl.

Gall nythu fod yn broses swnllyd gan greu ysgarthiad sylweddol.

Hefyd gall nythod flocio simneiau gan gynyddu'r risg o danau neu lidau gwenwynig.

Dinistrio nythod

Gall rhieni ymosod ar bobl i amddiffyn eu cywion neu pan maen nhw'n chwilio am fwyd.

Bydd cynghorwyr Gwynedd yn ystyried nifer o opsiynau:

  • Gwneud dim byd - er bod swyddogion y cyngor wedi rhybuddio cynghorwyr na ddylent ystyried yr opsiwn hwn;
  • Cynnig gwybodaeth a chyfarwyddyd;
  • Cynnal gwasanaeth cyfyngedig gan gynnwys gwaith i atal gwylanod rhag aros ar doeau;
  • Cynnig gwasanaeth llawn gan gynnwys dinistrio nythod a symud wyau o nythod;
  • Apwyntio contractwr cymeradwy.

Rhybuddiodd adroddiad y gallai'r gost o ymdrin â phroblemau sy'n cael eu hachosi gan wylanod fod yn sylweddol ond ychwanegodd yr adroddiad y gallai'r gwaith gael ei ganolbwyntio ar ardaloedd sydd wedi eu heffeithio'n arw ganddynt, fel Caernarfon.

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.