Taclo asthma yn ysgolion Cymru

Plentyn gydag anadlydd Image copyright Other
Image caption Mae 59,000 o blant yn dioddef o asthma yng Nghymru.

Yn ôl Asthma UK, mae miloedd o blant yn ei chael hi'n anodd cael gafael ar declyn allai achub bywyd adeg argyfwng yn yr ysgol.

Mae arolwg plant a phobl ifanc rhwng 5 a 18 oed sy'n diodde' o asthma wedi awgrymu bod dwy ran o dair wedi cael pwl yn yr ysgol.

Er hyn, mae'r ddeddf yn golygu nad oes gan ysgolion yr hawl i gynnwys anadlydd mewn blwch cymorth cyntaf oherwydd bod yr anadlydd yn feddyginiaeth bresgripsiwn yn unig.

Ar gyfartaledd mae dau blentyn ym mhob dosbarth yng Nghymru yn dioddef o asthma.

'Peryglus'

Yn flynyddol yn y DU mae dosbarth o blant yn marw er y byddai modd atal 90% o farwolaethau gyda'r gofal a'r dulliau rheoli cywir, meddai'r elusen.

"Mae'r meddyginiaethau hyn yn ddiogel iawn ond mae mynd hebddyn nhw'n gallu bod yn beryglus iawn," meddai John Mathias, Cyfarwyddwr Cenedlaethol Asthma UK Cymru.

"Ac mae'n hanfodol bod yr Asiantaeth Rheoleiddio Meddyginiaethau a Chynhyrchion Gofal Iechyd (MHRA) yn newid y rheolau ac yn caniatáu ysgolion i gadw anadlydd wrth gefn rhag ofn.

"Mae'r rhan fwya o blant yn gwybod sut i ddod o hyd i athro os nad oes ganddyn nhw eu hanadlydd eu hunain a'u bod yn cael pwl.

"Ond mewn gwirionedd, o dan y ddeddf, nid oes llawer y gall staff ei wneud mewn sefyllfa o'r fath ac mae hyn yn peryglu bywydau plant."

Anadlyddion brys

Yn ôl yr ymchwil, mae 64% o blant gydag asthma yn cyfaddef eu bod wedi methu â chael gafael ar anadlydd yn yr ysgol (ar ôl anghofio, colli neu dorri eu hanadlydd eu hunain, neu fod dim ar ôl ynddo).

Mae Asthma UK Cymru yn galw am eithrio o'r ddeddf.

Dywedodd Viv Marsh, Nyrs Asthma Pediatrig Arbenigol, ei bod yn ymweld ag ysgolion lleol ac yn gwybod bod anadlyddion brys yn gwneud byd o wahaniaeth.

"Drwy eu defnyddio, gall y nifer o blant sy'n cael eu trin ar frys yn yr ysbyty leihau a gall wella sut mae asthma yn cael ei reoli."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.