Parlys: 'Dim digon o nyrsys'

Nyrsys Image copyright PA
Image caption Dim ond un nyrs arbenigol sydd yng ngogledd Cymru

Mae menyw ifanc o Ynys Môn sydd â pharlys ymledol wedi dweud wrth BBC Cymru ei bod yn ystyried symud i fyw i Loegr oherwydd "y diffyg cymorth arbenigol" i bobl â'r cyflwr yn y gogledd.

Mae Cymdeithas Parlys Ymledol yng Nghymru yn galw ar Lywodraeth Cymru i sicrhau dyfodol nyrsys arbenigol sy'n gofalu am gleifion gyda pharlys ymledol.

Bydd y gymdeithas yn cyflwyno deiseb yn adeilad y Senedd ym Mae Caerdydd ddydd Gwener.

Pryder y gymdeithas yw y gallai nifer y nyrsys arbenigol gael eu lleihau oherwydd toriadau i'r gwasanaeth iechyd.

12 nyrs arbenigol

Ar hyn o bryd mae 12 nyrs arbenigol, gydag 11 ohonynt yn y de a'r gorllewin.

Dim ond un sydd yn y gogledd a dim ym Mhowys.

Mae tri aelod cynulliad - Aled Roberts, Alun Ffred Jones a Mark Isherwood - hefyd wedi cyflwyno cwestiynau ar ddyfodol y gwasanaeth i'r gweinidog iechyd.

Dywedodd Lowri Rowlands wrth raglen Post Cyntaf BBC Radio Cymru bod y gwasanaeth i bobl â pharlys ymledol yn y gogledd yn "annigonol", a'i bod yn ystyried symud i Gaer ar ôl iddi raddio am fod "gwasanaethau gwell" yno.

'Annatod a phwysig'

Dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru: "Mae gwaith ar y gweill i wella gwasanaethau gyda chyflyrau niwrolegol.

"Mae nyrsys arbenigol yn rhan annatod a phwysig o wasanaethau iechyd".

Parlys ymledol yw'r afiechyd niwrolegol mwyaf cyffredin ymysg oedolion ifanc.

Yn ôl amcangyfrifon, mae dros 2,500,000 o bobl y byd yn byw gydag MS, gan gynnwys tua 100,000 o bobl yn y Deyrnas Unedig.

Mae cynllun gan Brifysgol Abertawe yn casglu manylion y rhai sy'n byw gyda MS pan gawson nhw ddiagnosis, eu symptomau a'r cymorth y maen nhw'n ei dderbyn.

Gallai'r gofrestr ar-lein sy'n ceisio mapio dioddefwyr parlys ymledol ar draws y DU wella gofal a gwasanaethau a chynorthwyo ymchwil yn ôl arbenigwyr.

Dywedodd y Gymdeithas MS fod modd targedu gofal am ymchwil drwy wybod mwy am sut y mae'r clefyd yn effeithio ar bobl.

Y gobaith yw y bydd y data, a fydd yn gyfrinachol, yn y pen draw yn nodi bob person yn y DU sydd ag MS er mwyn datblygu darlun manwl o effaith y cyflwr.

Ar hyn o bryd, does dim gwellhad o MS, mae ansicrwydd am achos y clefyd ac ychydig o driniaethau effeithiol sydd ar gael.

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.