Cynllun £25m i Sain Ffagan: Amgueddfa Werin Cymru

Cynlluniau Sain Ffagan Image copyright St fagans
Image caption Fe fydd y cynlluniau y mwya uchelgeisiol yn hanes yr Amgueddfa

Mae Cronfa Dreftadaeth y Loteri (CDL) wedi cyhoeddi'r grant mwyaf erioed yng Nghymru, i gynorthwyo Amgueddfa Cymru i ddatblygu Sain Ffagan: Amgueddfa Werin Cymru ymhellach.

Bwriad y buddsoddiad o £11.5 miliwn yw eu helpu i adrodd straeon o fywyd pobl yng Nghymru dros gyfnod o dros 200,000 o flynyddoedd.

Mae £6 miliwn arall wedi ei neilltuo gan Lywodraeth Cymru.

Mae'r arian yn gymorth i'r Amgueddfa ddatblygu cynllun Creu Hanes sy'n werth £25 miliwn.

Bwriad y cynllun dros y pum mlynedd nesaf a thu hwnt yw sefydlu Sain Ffagan fel Amgueddfa Hanes Genedlaethol Cymru.

Mae apêl hefyd yn cael ei lansio ar gyfer codi'r £7.5 miliwn, gyda thua £2.5 miliwn i ddod o ffynonellau busnes.

Adyfwio

Ar hyn o bryd mae Sain Ffagan yn adrodd hanes sut oedd pobl Cymru yn byw, gweithio a threulio eu hamser hamdden dros y 500 mlynedd diwethaf.

Bydd cam cyntaf y prosiect yn cynnwys codi adeilad amlbwrpas gydag oriel a gofod gweithgareddau, ffenestr i'r archeoleg awyr agored a chyfleusterau cyffredinol i ymwelwyr yn cynnwys caffi.

Image copyright Other
Image caption Y gobaith yw gweld cynnydd o 25% o ymwelwyr

Cafodd y cynlluniau i adfywio'r amgueddfa eu cyhoeddi am y tro cyntaf ym mis Ionawr.

Mae dros 600,000 o bobl yn ymweld â'r atyniad ar gyrion Caerdydd bob blwyddyn.

Ymhlith yr atyniadau eraill fydd ail-greu setliad Bryn Eryr, Ynys Môn o'r Oes Efydd ac un o lysoedd Tywysogion Gwynedd, Llys Rhosyr.

I sicrhau'r weledigaeth fe fydd Apêl £1 yr Amgueddfa yn cael ei lansio i ddwyn cefnogaeth y cyhoedd.

Mae'n adlais o alwad sefydlydd yr amgueddfa, Iorwerth Peate, yn 1946 am gefnogaeth.

Dywedodd David Anderson, Cyfarwyddwr Cyffredinol Amgueddfa Cymru, eu bod yn ddiolchgar i'r Gronfa Dreftadaeth am y cyllid.

Adrodd stori

"Byddwn yn dechrau gweithio ar brosiect mwyaf cyffrous erioed Amgueddfa Cymru yn fuan iawn.

Image copyright St fagans
Image caption Bydd adeilad newydd yn adrodd hanes Cymru ar hyd y canrifoedd

"Gyda'r gefnogaeth hael â chefnogaeth Llywodraeth Cymru, byddwn yn creu sefydliad cenedlaethol arall i Gymru.

Dywedodd y bydd gan Gymru ei Hamgueddfa Hanes Cenedlaethol ei hun a fydd yn adrodd stori pawb yng Nghymru, o'r gorffennol i'r presennol.

"Wrth i ni gychwyn ar y datblygiad mawr mwyaf yn yr amgueddfa ers ei chreu, rydym yn gofyn i bobl Cymru unwaith eto gefnogi ein cynlluniau i greu profiad amgueddfa unigryw i genedlaethau i ddod," ychwanegodd.

"Bydd rhodd o £1, o'i ychwanegu at roddion o ledled Cymru yn ein caniatáu i gyflawni ein gweledigaeth a chaniatáu i ymwelwyr barhau i fwynhau Sain Ffagan yn y dyfodol."

Yn ôl Dr Manon Williams, Cadeirydd Pwyllgor CDL Cymru, mae'r prosiect yma yn sicrhau fod pobl Cymru ac ymwelwyr yn cael profiad gwirioneddol ysbrydoledig a chofiadwy gyda stori beth a wnaeth ein gwlad yr hyn yw heddiw.

"Bydd 'Creu Hanes' yn dod yn brosiect enghreifftiol i ni, gan arddangos sut y gall arian y loteri gael effaith positif ar dreftadaeth, datblygiad economaidd, twristiaeth, adfywio a sgiliau."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.