Carcharu mam am 15 mis am esgeuluso ei babi

Cafodd mam 20 oed o Aberhonddu ei charcharu am 15 mis ar ôl iddi adael ei phlentyn 15 mis oed ar ei phen ei hun tra'n mynychu partïon.

Clywodd Llys y Goron Merthyr Tudful fod y fam allan yn yfed drwy'r nos gyda ffrindiau, gan ddychwelyd yn y bore am gyfnod byr i fwydo'r babi.

Yna byddai'n dychwelyd i fflat ei ffrind i gario mlaen gyda'r parti.

Digwyddodd hynny dros gyfnod o wythnos rhwng y Nadolig a'r Flwyddyn Newydd.

'Dillad budur'

Fe wnaeth cymdogion alw'r heddlu ar ôl clywed y ferch fach yn sgrechian.

Dywedodd yr erlynydd Michael Hammett fod dau aelod o'r heddlu wedi ymweld â'r tŷ, a bod yr ystafelloedd yn frwnt ac yn oer.

"Roedd yna annibendod gyda dillad budur, ysbwriel, boteli gwin, caniau cwrw a chewyn ar y llawr," meddai.

"Cafwyd hyd i'r ferch fach mewn cot.

"Doedd yna ddim gwres ymlaen."

Aed â'r ferch fach i orsaf yr heddlu, ac aeth swyddogion i brynu cywenni a dillad i siop leol.

"Pan roddwyd bwyd a diod iddi hi, fe wnaeth hi gydio ynddynt yn syth, un union fel pe bai yn llwgu, " meddai Mr Hammett.

Dywedodd y fam, na ellir ei henwi oherwydd rhesymau cyfreithiol, wrth yr heddlu ei bod wedi bod yn ôl i'r tŷ ar bedwar achlysur er mwyn bwydo'r babi, ond yna wedi gadael.

Cyn i'r heddlu gyrraedd roedd y ferch wedi ei gadael ar ben ei hun am fwy na 24 awr.

Roedd ei phen-ôl yn gwaedu.

Creulondeb

Plediodd y fam sengl yn euog i esgeulustod.

Fe lefodd wrth gael ei charcharu am 15 mis.

Dywedodd Geraint Jones ar ran yr amddiffyn: "Mae'r fam yn gobeithio ailadeiladu ei pherthynas gyda'r ferch fach ar ôl gadael y carchar."

Mewn ymateb ar ôl yr achos dywedodd Des Mannion, pennaeth gwasanaethau NSPCC Cymru, bod hi'n "hynod drist bod mam yn gallu gadael ei babi ar ei phen ei hun mewn tŷ oer heb fwyd na dŵr am gyfnodau mor hir".

"Yn anffodus mae creulondeb o'r fath yn llawer rhy gyffredin.

"Y llynedd roedd 1,265 o blant yng Nghymru yn destun cynllun gwarchod am eu bod mewn perygl.

"Diolch i gymdogion mae'r plant yn gallu cael eu hachub ac mae angen i bawb fod ar eu gwyliadwriaeth."