Treialu cynllun ymarfer corff i ddioddefwyr canser

Sesiwn therapi dŵr mewn pwll nofio (cyffredinol) Image copyright PA
Image caption Mae cleifion yn cael eu hannog i wneud ymarfer corff fel therapi dŵr

Mae cleifion canser mewn tair ardal yng Nghymru yn cael eu hannog i wneud mwy o ymarfer corff fel rhan o gynllun peilot sy'n ceisio gwella safon bywyd a gwellhad y cleifion.

Bydd rhai sy'n cael diagnosis o un canser yng Ngogledd Cymru, Caerdydd ac Abertawe yn cael eu hasesu gan "bencampwr gweithgarwch corfforol" fel rhan o'r cynllun blwyddyn.

Dywed yr elusen Macmillan bod ymchwil yn dangos bod ffitrwydd yn lleihau straen, blinder a dibyniaeth glinigol, ac yn dweud y gallai ymarfer corff wneud gwahaniaeth wrth wella o'r clefyd.

Bydd y cynllun yn cael ei dreialu gan Fwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr, Bwrdd Iechyd Prifysgol Abertawe Bro Morgannwg ac Ymddiriedolaeth GIG Felindre.

Therapi dŵr

Un o'r rhai fydd yn rhan o'r cynllun yw Fiona Lamb, 80 oed o ardal Blackpill yn Abertawe, a gafodd wybod fod ganddi ganser yr ofari nad oes modd cael llawdriniaeth iddo.

Bu'n mynd i sesiynau ymarfer corff a therapi dŵr ym Mhwll Nofio Cenedlaethol Cymru ers iddi gael y newyddion y llynedd, a dywedodd:

"Mae'r rhaglen therapi dŵr yn cynnwys cyfres o ymarferiadau i gryfhau cyhyrau, ac mae'n fy nghadw i symud bob dydd Mercher.

"Rwy'n ei fwynhau gan fy mod yn arfer nofio ers talwm, ac mae'n rhoi'r cyfle i mi gwrdd â phobl eraill sydd yn yr un cwch a chael chwerthin gyda nhw.

"Does dim modd cael llawdriniaeth i'r canser sydd gen i, ond rwyf wedi bod yn ffodus gan nad ydw i wedi cael llawer o boen.

"Ym mis Gorffennaf, fe wnes i ras 5km; cerddais y cilomedr gyntaf a'r 500m olaf, ac fe wnaeth fy ffrind Eryl fy ngwthio gweddill y ffordd mewn cadair olwyn."

'Chwalu'r myth'

Dywedodd Susan Morris, rheolwr cyffredinol elusen Macmillan yng Nghymru, bod ymchwil newydd yn dangos nad yw'r neges yn cael ei drosglwyddo i gleifion canser i ddweud pa mor bwysig yw hi iddyn nhw gadw'n weithgar yn gorfforol.

"Mae'n anodd annog pobl i feddwl am gadw'n heini yn ystod, ac ar ôl, triniaeth anodd am ganser ond mae mwy a mwy o gleifion angen i ni eu cynorthwyo i chwalu'r myth mai gorffwys yw'r peth gorau i wneud bob tro," meddai.

"Mae ymarfer corff yn 'gyffur rhyfeddol' sy'n gallu gwneud gwahaniaeth mawr i wella person."

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.