Teyrngedau i newyddiadurwr fu farw'n 81 oed

Emyr Williams Image copyright Daily Post
Image caption Dechreuodd Emyr Williams ei yrfa newyddiadurol yn y 1970au hwyr

Mae teyrngedau wedi eu rhoi i'r newyddiadurwr a'r ymgyrchydd cymunedol, Emyr Williams, fu farw ddydd Sadwrn yn 81 mlwydd oed.

Cafodd ei ddisgrifio fel newyddiadurwr "o'i gorun i'w sawdl" gan y cyn Aelod Seneddol dros Gonwy, Betty Williams.

Roedd hefyd yn ymgyrchydd brwd dros faterion lleol fel ysbyty cymunedol Alltwen a chadw sinema'r Coliseum ym Mhorthmadog yn agored.

Bu Mr Williams yn ohebydd dros ardaloedd Dwyfor a Meirionnydd ar gyfer papurau newydd y Daily Post a'r Cambrian News.

"Roedd o wastad yng nghanol unrhyw ddigwyddiad, fyddai o ddim yn dibynnu ar adroddiadau ail-law ac yn neidio i'w gar yn syth i gael stori," meddai Mrs Williams.

'Gonest a dibynadwy'

Dros y blynyddoedd, daeth y ddau yn ffrindiau ond dywedodd Mrs Williams nad oedd o wedi dangos unrhyw ffafriaeth ar ôl iddi ddod yn Aelod Seneddol Llafur.

"Roedd o hyd yn hollol ddiduedd yn wleidyddol ac yn ffrindiau gyda ni gyd. Byddwn i'n ei ddisgrifio fel dyn gonest, dibynadwy, ac yn ffrind i ni gyd.

"Roedd yn Gristion oedd yn ymarfer ei Gristnogaeth," ychwanegodd.

Fe wnaeth Mrs Williams hefyd ganmol gwaith Mr Williams dros faterion lleol.

"Fe ymgyrchodd i ymestyn ffordd y Cob ym Mhorthmadog.

"Brwydrodd i achub hen ysbyty cymunedol Madog ac yna i adeiladu ysbyty cymunedol newydd Alltwen yn Nhremadog, a gweithiodd am flynyddoedd gyda chriw bychan i gadw sinema'r Coliseum yn agored ym Mhorthmadog," ychwanegodd.

Daeth Eryl Crump, newyddiadurwr gyda'r Daily Post, i adnabod Mr Williams gynta' pan fu'r ddau yn gweithio yn yr Eisteddfod Genedlaethol.

"Fe ddysgais lawer ganddo. Roedd o'n adnabod pawb, roedd ganddo gysylltiadau ym mhobman, ac i weld yn gwybod pan oedd rhywbeth ar fin digwydd.

"Roedd yn ohebydd ardal go iawn, oedd hefyd yn mwynhau dilyn pobl fel Bryn Terfel. Bu'n dilyn gyrfa'r canwr o'r dechrau mewn eisteddfodau lleol i enwogrwydd."

'Digon strêt'

Cafodd Mr Williams ei dderbyn i Orsedd y Beirdd yn Eisteddfod Genedlaethol 2004, gan yr Archdderwydd ar y pryd, Dr Robyn Lewis.

"Pan oeddwn i'n gweithio fel cyfreithiwr byddai'n gohebu ar achosion llys ym Mhwllheli, wedyn pan oeddwn i'n gynghorydd gyda chyngor Dwyfor roedden ni gyd yn gwylio'n p's and q's pan oedd o yno," meddai.

"Yn ddiweddarach bu'n gohebu ar gyfarfodydd cyngor yr Eisteddfod - yn adrodd ar golledion ariannol un eisteddfod neu'r llall, er ei fod o hyd yn garedig tuag at y brifwyl.

"Roedd o'n agos atoch chi ac y rhan o'r dodrefn yn yr Eisteddfod.

"Roedd o'n ddigon strêt. Os oeddech chi'n gofyn iddo gadw cyfrinach, mi fasa fo'n gwneud," ychwanegodd Dr Lewis.

Mae Mr Williams yn gadael mab a merch.