Heddlu'r Unol Daleithiau yn ymchwilio i droseddau rhyw

James Hanna Image copyright Police mugshot from news focus team
Image caption Cafodd James Hanna, 66,ei arestio yn Arkansas

Mae BBC Cymru yn deall fod ditectifs yn yr Unol Daleithiau yn awyddus i siarad gyda phlismyn yng Nghymru wrth iddynt ymchwilio i ddyn sydd wedi ei gyhuddo o droseddau rhyw yn Arkansas.

Cafodd James Hanna, 66 oed, ei arestio yn Arkansas ym mis Awst.

Cred heddlu'r Unol Daleithiau mai hwn yw'r un dyn a sefydlodd gynllun i adfywio Blaenafon rhwng 2003-04.

Ar ôl iddo gael ei arestio ym mis Awst, cafodd ei gyhuddo ym mis Medi.

Pryder

Mae'n wynebu tri chyhuddiad o dreisio person dan 18, a 25 cyhuddiad o ddefnyddio plant ar gyfer lluniau print neu weledol.

Mae o hefyd yn wynebu un cyhuddiad o anweddustra gyda phlentyn a thri chyhuddiad o ddefnyddio'r rhyngrwyd i gwrso plentyn.

Nawr mae yna alw am arolwg o sut waeth Heddlu Gwent a chyngor Torfaen ymateb ar ôl i rai fynegi pryder am Mr Hanna rhwng 2003 a 2006.

Roedd cynllun 'Booktown' i adfywio Blaenafon yn ymwneud â siopau llyfrau ail law.

Siopau llyfrau

Cafodd nifer o siopau eu lleoli mewn adeiladau oedd yn eiddo i'r cyngor, ac ar delerau rent is.

Roedd pobl oedd yn rhedeg y siopau yn talu Mr Hanna am becyn oedd yn cynnwys adeilad, stoc a hyfforddi.

Tra yn y dre roedd Mr Hanna yn rhedeg siop lyfrau ac yn ariannu cynllun ffotograffiaeth ar gyfer pobl ifanc.

Erbyn heddiw dim ond dwy o'r 10 siop a agorwyd ym Mlaenafon sy'n parhau yn agored.

Lluniau

Roedd Mr Hanna hefyd yn ymwneud â chynllun ym Mlaenafon ar gyfer pobl ifanc - fe gynhyrchodd fideo ar-lein ar gyfer y cynllun.

Dywedodd Mark Bennett, oedd yn rhedeg un o siopau Booktown, ei fod wedi holi cyngor Torfaen yn 2003, neu yn gynnar yn 2004, a oedd gan Mr Hanna yr hawl i weithio yn y DU.

Deellir bod Mr Hanna yn y wlad ar fisa ymwelydd.

Dywed Mr Bennett iddo hefyd wneud cwyn i'r awdurdod, gan honni twyll wrth i Mr Hanna weinyddu prosiect Booktown.

Yn ddiweddarach fe soniodd wrth yr heddlu am ei bryderon, ond dywedodd na wnaeth yr heddlu weithredu.

Mae o hefyd yn honni fod ganddo bryder am rôl Mr Hanna gyda phlant a phobl ifanc, a dywed iddo sôn wrth yr awdurdodau.

Cynllun adfywio

Cafwyd cadarnhad gan Heddlu Gwent eu bod yn cynnal arolwg o honiadau gafodd eu codi ynglŷn â Mr Hanna yn 2006.

Dywedon nhw y byddan nhw'n cysylltu gyda heddlu Madison County yn yr Unol Daleithiau fel rhan o'r arolwg.

Dywed cyngor Torfaen fod cynllun Booktown wedi derbyn cefnogaeth y cyngor a'r gymuned leol fel rhan o gynllun i adfywio'r dref.

Dywedon nhw hefyd iddynt glywed honiadau yn ymwneud â statws ymfudo Mr Hanna a honiad am ffrae fasnachol.

Doedd y cyngor ddim yn ystyried mai nhw oedd y corff priodol i ddelio a hyn.

Cafodd 2,000 o ddelweddau, sy'n cael eu nodi fel enghreifftiau o gam-drin rhywiol, eu canfod gan dditectifs mewn siop o eiddo Mr Hanna yn Arkansas.

Ymhlith y delweddau roedd hen luniau o ferched ifanc.

Swyddfa Gartref

Dywedodd y dirprwy Russell Alberts o Swyddfa Sheriff Madison County: "Rydym wedi adnabod pob un o'r dioddefwyr lleol, ond mae yna luniau hŷn, lluniau sydd heb eu hadnabod."

Dywedodd ei bod "yn bosib iawn" fod rhai o'r delweddau wedi eu cymryd yn y DU.

Credir bod rhai o'r delweddau yn dyddio nôl i'r 60au hwyr neu'r 70au cynnar.

Credir fod Mr Hanna wedi dychwelyd i'r Unol Daleithiau yn 2006 neu 2007.

Dywed Lynne Neagle, AC Torfaen, fod Mr Hanna wedi cysylltu â hi yn 2004 ynglŷn â phroblem statws mewnfudo. Dywedodd iddi ysgrifennu i'r Swyddfa Gartref ar ei ran.

Deellir fod Mr Hanna wedi derbyn trwydded i weithio yn y DU, ond iddo wedyn adael Blaenafon.

Dywedodd Ms Neagle ei bod wedi ei brawychu o glywed am y cyhuddiadau mae Mr Hanna yn ei wynebu.

Mae disgwyl iddo fynd gerbron llys yn y Flwyddyn Newydd ac fe allai wynebu hyd at 60 blynedd o garchar.

Mewn datganiad dywed Heddlu Gwent: "Yn wyneb y broses gyfreithiol yn Madison County, Arkansas, mae Heddlu Gwent yn cynnal arolwg o honiadau a wnaed yn erbyn dyn 66 oed chwe blynedd yn ôl.

"Gallwn gadarnhau fod tystiolaeth yn ymwneud â gweithred o dwyll wedi ei roi i Gwasanaeth Erlyn y Goron yn 2006, ond ni aeth y mater ymhellach."

  • Am fanylion ynglŷn â sefydliadau yn cynnig cymorth a chefnogaeth gallwch ffonio llinell arbennig y BBC (Action Line) , er mwyn clywed gwybodaeth wedi ei recordio - y rhif yw 08000 155 947. Mae'r llinellau ar agor 24 awr ac yn rhad ac am ddim o ffonau cyffredin. Bydd darparwyr ffonau symudol yn codi ffi.

Straeon perthnasol