Dyn o Ynys Môn yn profi offer achub bywyd gyda'i fulod

Person yn eistedd yn y cyfrwy ar gefn mul Image copyright other
Image caption Mae Peter Muckle wedi bod yn arbrofi'r cyfrwy

Mae dyn o Ynys Môn yn defnyddio ei fulod i brofi offer all achub bywydau merched beichiog Afghanistan.

Wrth i blant Cymru baratoi i ddathlu Nadolig, a chofio siwrne Mair i'r stabl ar gefn mul, mae'n werth cofio mai dyma ddull teithio miloedd o ferched y byd.

Mae Peter Muckle o Dŷ Croes wedi dyfeisio cyfrwy arbennig er mwyn cludo merched beichiog i lawr o'r mynyddoedd serth i'r canolfannau iechyd ar gefn mul.

Gyda chymorth darn o lilo, clustogau gwersylla y gellir eu pwmpio a pheiriant gwnio syml, gall Mr Muckle helpu lleihau un o'r prif resymau am farwolaethau yn ystod cyfnod mamolaeth i'r merched.

Cynllunio

Ar ôl treulio'i blentyndod yn Affrica, roedd Mr Muckle, 47 oed, yn ymwybodol o bwysigrwydd darganfod ffyrdd "syml" o helpu pobl mewn gwledydd sy'n datblygu.

Pan ddarllenodd am waith yr elusen HealthProm, sy'n arbenigo mewn iechyd merched a babanod, o ddefnyddio mulod i helpu i gludo cleifion, cynigodd ddefnyddio ei fulod ei hun i helpu i brofi'r dyfeisiau.

"Mi ges i bum wythnos i ddyfeisio cyfrwy cyn i aelod o'r elusen fynd allan i Afghanistan," meddai Mr Muckle, sy'n gweithio gydag Ymddiriedolaeth Archaeoleg Gwynedd

"Mi dreuliais i oriau yn archwilio clustogau y gellir eu pwmpio ar y we, gan fod y merched wedi gofyn am rywbeth fel yna, yn hytrach na gwellt, i orffwys arno.

"Ein gobaith yw galluogi'r bobl leol i gynhyrchu'r cyfrwyau eu hunain, felly mi wnes i brynu peiriant gwnio llaw i greu cynfas i roi dros y deunydd."

Image copyright other
Image caption Fe fydd y cyfrwy newydd o fudd i bobl mewn pentrefi anhysbell

Gobeithiol

Yn gynharach yn yr wythnos cafodd Mr Muckle weld fideo o fenyw feichiog yn defnyddio ei gyfrwy yn Afghanistan, ac mae'n obeithiol am y canlyniadau.

"Gellir defnyddio cyfrwy o'r fath i gludo pobl sâl hefyd, rhai sydd wedi torri asgwrn neu sy'n anymwybodol," ychwanegodd.

"Y drafferth yw bod rhaid dod o hyd i ryw 20 o bobl er mwyn cario rhywun anymwybodol lawr allt 45 gradd wedi ei strapio i ysgol.

"Gall gymryd dros bedair awr, ac nid yw wastad yn bosib dod o hyd i ddigon o bobl mewn argyfwng."

Dywedodd bod elusen HealthProm eisoes wedi agor canolfannau iechyd mewn rhai o'r prif bentrefi, a bod y bobl leol yn dechrau derbyn eu bod yn llefydd mwy diogel i eni plant.

Mae gan yr elusen gerbyd arbennig i gludo'r merched, ond nid yw wastad yn bosib cyrraedd y pentrefi mynyddig mewn car.

Mae Mr Muckle felly yn gobeithio creu deg cyfrwy ychwanegol er mwyn profi eu defnydd.

Bydd wedyn yn ystyried sefydlu elusen arbennig er mwyn sicrhau fod gan bob pentref yn Afghanistan gyfrwy arbennig o'r fath.

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.