ACau yn pleidleisio ar fesur hylendid bwyd

Pysgod a sglodion Image copyright bbc
Image caption Gallai'r mesur effeithio ar 30,000 o fusnesau yng Nghymru

Gallai pleidlais yn y Cynulliad olygu bod Cymru gam yn nes at orfodi caffis a bwytai i ddangos sgoriau hylendid bwyd.

Mae Aelodau Cynulliad yn pleidleisio ar y mesur Sgorio Hylendid Bwyd fyddai'n gorfodi busnesau i ddangos sgôr hylendid bwyd rhwng 0 a 5.

Mae arweinwyr busnes wedi codi pryderon am y cynllun sy'n wirfoddol ar hyn o bryd.

Os bydd y mesur yn cael ei gymeradwyo, y cam nesaf yw ei anfon i gael Cydsyniad Brenhinol.

Y Gweinidog Iechyd Lesley Griffiths sy'n arwain y ddadl yn y Senedd yng Nghaerdydd cyn i ACau bleidleisio.

Dirwy

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Adroddiad Alun Rhys

Mae sgôr o 0 yn golygu bod angen gwelliant brys tra bod mesur o 5 yn golygu bod y safonau hylendid bwyd yn ardderchog.

Byddai busnesau yn wynebu dirwy os nad yw eu sgoriau yn cael eu dangos mewn lle amlwg.

Mae arweinwyr busnes wedi dweud nad yw Llywodraeth Cymru wedi bod yn ddigon trylwyr o ran asesu'r effaith bosib ar fusnesau.

Mae Ffederasiwn Busnesau Bach Cymru wedi dweud eu bod yn poeni y bydd y cynllun sgorio yn cael ei estyn i gynnwys cynhyrchwyr a chyfanwerthwyr.

Yn y cyfamser, mae Llais Defnyddwyr Cymru yn pryderu y gallai apeliadau y bydd awdurdodau bwyd yn eu hystyried gymryd hyd at 21 diwrnod o dan y ddeddf newydd.

Hyd at ddeufis

Maen nhw'n dadlau y gallai hynny olygu oedi o hyd at ddeufis cyn i'r sgôr gael ei harddangos.

Cyflwynodd y ddau gorff dystiolaeth i Bwyllgor Iechyd a Gofal Cymunedol y Cynulliad y llynedd.

Bu farw Mason Jones o wenwyn bwyd E.coli yn 2005.

Bu 158 yn sâl ac roedd 31 yn gorfod mynd i'r ysbyty ar ôl i'r haint effeithio ar 44 o ysgolion y de.

Cafodd cigydd ei garcharu am flwyddyn ar ôl cyfaddef iddo werthu bwyd allai fod wedi ei heintio, a methu â sicrhau ei fod wedi diogelu'r cynnyrch cyn ei werthu.

Dywedodd mam Mason Jones, Sharon Mills ei bod yn cefnogi'r ddeddf arfaethedig.

'Rhesymau'

"Rwy'n credu ei bod yn bwysig iawn oherwydd bod y cyhoedd yn haeddu trylwyrdeb," meddai.

"Rydym wedi galw am hyn ers 2005 ac rwy'n credu bod hawl gan y cyhoedd wybod bod y bwyd maen nhw'n eu bwyta yn ddiogel."

Ychwanegodd nad oedd hi'n meddwl bod y cynllun gwirfoddol cyfredol yn addas oherwydd "rhaid i'r cyhoedd wybod y rhesymau pam bod gan fusnes sgôr isel."

Dywedodd nad oedd hi'n gwybod a fyddai'r cynllun wedi atal marwolaeth ei mab ond honnodd fod "tystiolaeth gref o bedwar ban byd sy'n dangos bod arddangos sgoriau'n orfodol yn effeithiol iawn."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.