Cynghorau yn tynnu briwgig oddi ar fwydlenni

Briwgig cig eidion
Cafodd y briwgig a brofodd yn bositif am gig ceffyl ei ddosbarthu fis Rhagfyr diwetha'

Mae saith cyngor sir yng Nghymru wedi tynnu briwgig eidion oddi ar fwydlenni ysgolion a chartrefi gofal.

Mae profion yn dangos bod cig ceffyl wedi ei ddarganfod mewn briwgig a gafodd ei werthu i gynghorau Sir Benfro a Sir Gâr gan gwmni Welsh Brothers yng Nghasnewydd.

Mae cynghorau Abertawe, Caerdydd, Castell-nedd Port Talbot, Bro Morgannwg a Phen-y-bont hefyd wedi tynnu cig eidion a gafodd ei gyflenwi gan y cwmni oddi ar eu bwydlenni, wrth i brofion gael eu cynnal.

Cadarnhaodd Cyngor Sir Benfro fod olion o gig ceffyl wedi eu darganfod mewn briwgig sydd o bosib wedi ei gyflenwi i ysgolion a chartrefi gofal yn y sir.

Cafodd y cig ei ddarganfod mewn briwgig wedi'i rewi.

Brynhawn ddydd Mercher cadarnhaodd Welsh Brothers bod yr un cyflenwad o gig wedi cael ei brynu gan Gyngor Sir Gâr rhwng Rhagfyr 13 y llynedd ac Ionawr 17 eleni.

Mae'r cyngor yn aelod o'r Consortiwm Prynu Cymreig (CPC), sy'n galluogi awdurdodau lleol i brynu cynnyrch a gwasanaethau ar y cyd.

Mae cwmni Welsh Bros yn cyflenwi cig i awdurdodau lleol eraill gan gynnwys Cyngor Caerdydd, Pen-y-bont ar Ogwr ac Abertawe.

'Sioc enfawr'

Cafodd y cig a brofodd yn bositif ei ddosbarthu yn ystod mis Rhagfyr y llynedd.

Gallai'r briwgig fod wedi cael ei roi i ysgolion Sir Benfro, yn ogystal â chartrefi gofal a chanolfannau dydd o fewn y sir.

Dywedodd Alan Haycock, Rheolwyr Gyfarwyddwr Welsh Bros, fod y cyfan yn "sioc enfawr" iddyn nhw a bod un o'u cyflenwyr wedi eu siomi.

Pwysleisiodd nad oedd y cyflenwyr dan sylw yn dod o Gymru.

"Rydym yn gwneud cymaint i hyrwyddo cynnyrch Prydeinig o ansawdd uchel," meddai Mr Haycock.

"Fe dderbynion ni e-bost neithiwr. Roedd prawf wedi dod 'nôl yn bositif. 'Da ni ddim wedi gweld y dystysgrif eto.

"Mae hyn i gyd yn destun ymchwiliad gan yr Asiantaeth Safonau Masnach ac rydym yn disgwyl gwybodaeth bellach.

"Rydym yn brysur iawn yn cysylltu â'n cwsmeriaid ac yn rhoi gwybod iddyn nhw."

Ymchwiliad

Dywedodd David Davies AS, cadeirydd y pwyllgor ar faterion Cymreig: "Mae'r Asiantaeth Safonau Bwyd a'r heddlu'n arwain yr ymchwiliad i'r mater difrifol hwn a dyw'r pwyllgor ddim eisiau tanseilio'r ymchwiliad hwnnw....

"Rydym yn barod i gynnal ein hymchwiliad ein hunain os bydd angen."

Mae un arall o gyflenwyr Cyngor Sir Penfro, cwmni Sodexo, hefyd wedi cadarnhau fod profion wedi darganfod cig ceffyl yn rhai o'u cynnyrch nhw.

O ganlyniad, mae Sodexo wedi tynnu pob un o'u cynnyrch cig eidion wedi'i rewi o'r gadwyn gyflenwi yn y DU.

Yn y cyfamser, dywed Tîm Safonau a Diogelwch Bwyd y cyngor eu bod yn ymweld â safleoedd cyflenwi cig sydd heb gael eu harchwilio yn y 12 mis diwetha' i wirio dogfennau a phrosesau.

Bydd samplau yn cael eu cymryd os oes unrhyw bryderon ynglŷn â chynnyrch.

Dydd Mercher lansiodd Dirprwy Weinidog Amaeth Llywodraeth Cymru, Alun Davies, ymgyrch cenedlaethol newydd i hybu cig eidion a chig oen.

"Mae siopwyr am gynnyrch sy'n cael ei labeli'n glir fel y gallant wneud penderfyniadau gwybodus ynghylch prynu bwyd."