Gwasanaethau brys yn Llanelli i newid

Protestio yn erbyn newidiadau iechyd
Image caption Bu sawl protest yn erbyn newidiadau arfaethdig i ofal iechyd gan Fwrdd Iechyd Hywel Dda

Mae panel a sefydlwyd gan Lywodraeth Cymru i ddatrys anghydfod rhwng Bwrdd Iechyd Hywel Dda a'r Cyngor Iechyd Cymuned (CIC) wedi cefnogi cynllun y bwrdd mewn perthynas ag Ysbyty'r Tywysog Philip yn Llanelli.

Ond mae'r panel wedi gwrthod am y tro yr ad-drefnu gofal arbenigol i fabanod oedd yn cael ei gynnig ar gyfer ysbytai Llwynhelyg a Glangwili.

O dan y cynllun, a gyflwynwyd yn wreiddiol ym mis Ionawr eleni ond a gyfeiriwyd at y Gweinidog Iechyd gan y CIC, byddai gwasanaethau brys ac argyfwng yn ysbyty Llanelli yn newid.

Bu sawl protest gan bobl yn ardal Llanelli yn erbyn newidiadau Bwrdd Iechyd Hywel Dda.

Ond penderfyniad y panel o dan gadeiryddiaeth Prif Swyddog Meddygol Cymru Dr Ruth Hussey oedd i gefnogi'r cynllun.

Roedd y panel yn unfryd y dylid cyfnewid y gwasanaeth presennol gyda model newydd fydd yn cael ei arwain gan nyrsys gyda chefnogaeth meddygon teulu yn y dyfodol.

Gweithredu'r cynllun

Mewn datganiad i'r Senedd, dywedodd y Gweinidog Iechyd Mark Drakeford ei fod yn derbyn y cyngor arbenigol yma yn llawn ac y bydd y cynllun yna felly'n cael ei weithredu.

Dywedodd: "Rwy'n falch o adrodd bod y Bwrdd Iechyd (Hywel Dda) a'r CIC eisoes wedi dechrau cydweithio ar fanylion y model gwasanaeth hwn i Ysbyty'r Tywysog Philip.

"Yn yr ysbyty yn 2011/12 fe welwyd 33,000 o gleifion yn yr adran argyfwng ac roedd 6,500 o'r rheini yn achosion mawr. Bu'n rhaid symud 422 ohonynt i ysbyty arall ac fe gafodd yr 80% arall eu trin yn yr ysbyty.

"Mae fy mhenderfyniad heddiw yn golygu na fydd y sefyllfa yna yn newid yn y dyfodol."

Gohirio penderfyniad

Ond roedd barn y panel am fater arall a gyfeiriwyd atynt yn wahanol, sef ad-drefnu gofal arbenigol i fabanod yn ysbytai Llwynhelyg a Glangwili.

Cynllun gwreiddiol y bwrdd iechyd oedd i ganoli gofal babanod mwy cymhleth yn Ysbyty Glangwili, Caerfyrddin gan arwain at gau'r uned yn Ysbyty Llwynhelyg, Hwlffordd.

Er bod y panel yn cytuno gyda byrdwn y cynllun gan Fwrdd Iechyd Hywel Dda, nid oedd wedi medru gwneud penderfyniad terfynol tan y bydd cynlluniau manylach ar gyfer gwasanaethau obstetreg a bydwreigiaeth wedi cael eu cytuno ar gyfer ardal Hywel Dda i gyd.

Ychwanegodd Mr Drakeford: "Felly rwyf wedi penderfynu bod rhaid i'r Bwrdd Iechyd wneud mwy o waith ym meysydd gynecoleg, obstetreg a bydwreigiaeth gan nodi yn benodol sut y bydd y gwasanaethau yma wedi'u cysylltu â'r newidiadau i ofal babanod.

"Rwy'n disgwyl i'r gwaith yma fod wedi ei gwblhau erbyn diwedd y flwyddyn.

"Fodd bynnag rhaid i mi dynnu sylw Aelodau Cynulliad at farn y Panel am wasanaethau ôl-anedig - maen nhw'n dweud yn glir 'Nid yw'r ddarpariaeth o adnoddau gofal arbennig ôl-anedig ar draws holl ysbytai Hywel Dda yn ddiogel nac yn gynaliadwy'.

"Mae'r Panel yn cefnogi yn benodol cynllun i ddatblygu uned ôl-anedig lefel 2 yng Nglangwili ar gyfer ardal ehangach Hywel Dda i fabanod sydd angen lefel uwch o ofal."

Aeth Mr Drakeford ymlaen i ddweud y bydd yn gofyn i'r panel ail-ymgynnull pan fydd Bwrdd Iechyd Hywel Dda wedi cwblhau'r gwaith ychwanegol er mwyn i'r panel gael datgan barn derfynol ar y mater.

Dywedodd llefarydd ar ran Bwrdd Iechyd Hywel Dda: "Mae'r Bwrdd Iechyd yn croesawu argymhellion y Gweinidog ac fe fyddwn yn parhau i weithio'n agos gyda Llywodraeth Cymru a'r Cyngor Iechyd Cymuned, ac yn bwysicach ein staff clinigol, er mwyn canfod atebion priodol."

Roedd Plaid Cymru yn anfodlon derbyn canlyniadau'r panel na chyhoeddiad y gweinidog, a dywedodd AC Canolbarth a Gorllewin Cymru Simon Thomas:

"Bydd cyhoeddiad heddiw yn siom i bobl Llanelli. Mae penderfyniad y panel i gefnogi ad-drefnu gwasanaethau argyfwng a brys oddi wrth bobl Llanelli yn destun pryder ac yn ergyd drom iddyn nhw.

"Mae Plaid Cymru wedi cefnogi'r ymgyrch leol i gadw gwasanaethau yn Ysbyty'r Tywysog Philip ac fe fyddwn ni'n parhau i ddadlau'r achos dros gadw'r gwasanaethau yma i'r gweinidog.

"Rydym yn credu y dylai gwasanaethau achub bywyd gael eu lleoli mor agos â phosib at y cleifion ac y dylid felly cadw gwasanaeth brys ac argyfwng sy'n cael ei arwain gan feddygon yn yr ysbyty."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.