Gorchymyn pennaeth i roi tystiolaeth

Ambiwlans
Image caption Ffoniodd Mrs Pring am ambiwlans deirgwaith dros gyfnod o 50 munud

Mae Pennaeth Gwasanaeth Ambiwlans Cymru wedi cael gorchymyn i roi tystiolaeth mewn cwest dyn fu farw 50 munud wedi i'r wraig ffonio am ambiwlans.

Hefyd mae'n bosib y bydd swyddogion Bwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr yn gorfod rhoi tystiolaeth.

Deellir bod oedi cyn cyrraedd tŷ Fred Pring, 74 oed, gan fod ambiwlansys mewn ciw y tu allan i Ysbyty Maelor Wrecsam.

Bu farw yn ei gartref ym Mynydd Isa ger Yr Wyddgrug ar Fawrth 21 a phan ffoniodd ei wraig Joyce am y pedwerydd tro i ddweud ei bod yn rhy hwyr fe gyrhaeddodd tri ambiwlans.

Mewn gwrandawiad cychwynnol ddydd Iau yn Rhuthun, trafodwyd rhai manylion am yr achos cyn y cwest llawn fydd ym mis Ionawr.

'Dim adnoddau'

Wedi ei farwolaeth dywedodd gwraig Mr Pring ei bod yn teimlo y byddai ei gŵr wedi goroesi pe bai ambiwlans wedi dod wedi'r alwad gyntaf. Roedd gan Mr Pring drafferthion gyda'i galon.

Ar y pryd cyhoeddodd Elwyn Jones-Morris, prif weithredwr Ymddiriedolaeth Gwasanaeth Ambiwlans GIG Cymru, ddatganiad yn egluro "nad oedd adnoddau ar gael".

Ymddiheurodd i Mrs Pring am fethu ymateb i'w galwadau "yn fwy amserol".

Dywedodd "Nid oedd yr ymddiriedolaeth yn medru ymateb gan nad oedd adnoddau i'w hanfon. Roedd hyn oherwydd oedi wrth drosglwyddo gofal cleifion o ambiwlansys i staff ysbyty.

"Cafodd ambiwlansys eu cadw yn yr ysbyty gyda chleifion yn aros i gael mynediad.

"Yn ychwanegol at hynny roedd hyn wedi effeithio ar allu'r ymddiriedolaeth i ddarparu seibiant i staff sy'n hanfodol i ddiogelwch staff a chleifion fel ei gilydd."

'Cyfrifoldeb'

Roedd gan y ddwy ymddiriedolaeth (ambiwlans a bwrdd iechyd) a Mrs Pring gynrychiolaeth gyfreithiol yn y gwrandawiad lle dywedodd Crwner y Gogledd-ddwyrain John Gittins y dylai Mr Jones-Morris fod yn bresennol ar ran yr ymddiriedolaeth.

"Arno ef y mae'r cyfrifoldeb yn y pen draw ac ef yw'r person ddylai ateb ar ran yr ymddiriedolaeth," meddai.

Ychwanegodd y crwner ei fod hefyd yn ystyried defnyddio Erthygl 2 o Gonfensiwn Ewrop ar Hawliau Dynol sy'n dweud bod gan y wladwriaeth - y gwasanaeth ambiwlans yn yr achos hwn - gyfrifoldeb i warchod bywyd dynol.

Bydd y gwrandawiad llawn ym mis Ionawr yn para am dri diwrnod a dywedodd y crwner nad oedd yn credu y byddai angen rheithgor.

Wedi'r gwrandawiad dywedodd llefarydd ar ran y ddwy ymddiriedolaeth: "Rydym yn estyn ein cydymdeimlad dwysaf i'r teulu yn yr achos hwn.

"Byddwn yn cydymffurfio'n llawn gyda gorchmynion y crwner a pha bynnag ddull o weithredu y mae ef yn credu sy'n briodol."