Gormod o bobl yn methu apwyntiadau

David Sissling
Image caption Mae Mr Sissling wedi bod yn rhedeg y gwasanaeth iechyd ers dros ddwy flynedd

Mae mynd i'r afael â nifer y cleifion sy'n methu apwyntiadau yng Nghymru'n "brif flaenoriaeth" yn ôl pennaeth y gwasanaeth iechyd yng Nghymru.

Yn ôl y ffigyrau diweddaraf mae rhyw 11% o apwyntiadau yn cael eu methu mewn rhai meddygfeydd.

Dywedodd David Sissling wrth Aelodau Cynulliad y bydd ymdrech fawr yn cael ei wneud er mwyn ceisio deall pam nad yw cleifion yn cadw at eu hapwyntiadau.

Gan wrthod y syniad o gosbi, awgrymodd fod gan lawer o bobl ffordd "anhrefnus" o fyw a'u bod nhw'n fregus o ganlyniad.

'Beio yn amhriodol'

Roedd Mr Sissling yn rhoi tystiolaeth i Bwyllgor Cyfrifon Cyhoeddus y Cynulliad ar ofal heb ei drefnu, yn sgil problemau mewn adrannau brys y gwanwyn diwethaf oherwydd cynnydd yn y galw am wasanaethau.

Dywedodd fod y byrddau iechyd yn ymwybodol o raddfa'r broblem a'i fod yn credu y gallai system o drefnu apwyntiadau ar-lein neu yrru neges destun i gleifion helpu.

"Rydym angen cynnal ymarfer mawr er mwyn deall yr 11% yn well. Weithiau y nhw yw'r mwyaf bregus, weithiau y nhw sydd a'r angen mwyaf ac weithiau mae gan y bobl hyn ffordd o fyw anhrefnus.

"Dw i'n credu y byddai mabwysiadu diwylliant o feio yn amhriodol."

Fe ofynnodd ACau gwestiynau hefyd ynglŷn ag addewid i ddarparu mwy o apwyntiadau meddyg teulu tu allan i oriau gwaith.

'Torri eu cytundeb'

Mae hyn yn rhywbeth mae 94% o feddygfeydd eisoes yn ei wneud yn ôl Mr Sissling.

Ond fe wnaeth cadeirydd y pwyllgor Darren Millar feirniadu hynny gan ddweud nad oedd meddygfeydd oedd yn darparu gwasanaethau o'r fath yn cwrdd â gofynion eu cytundeb.

"Maen nhw'n torri eu cytundeb ... pam ydyn ni'n eu talu nhw?" gofynnodd.

"Be ar y ddaear mae Llywodraeth Cymru'n ei wneud am y peth?

Dywedodd Mr Sissling fod "gwelliant sylweddol" wedi digwydd yn barod.

Yn ddiweddar fe ddywedodd un o brif feddygon y BMA yng Nghymru fod y proffesiwn "ar ei liniau".

Problemau penodol

Yn ôl cadeirydd Pwyllgor Meddygon Teulu y BMA yng Nghymru, Dr Charlotte Jones, y prif broblem yw bod cynnydd yn y galw a gostyngiad yn nifer y meddygon yn cael effaith ddifrifol ar feddygon i wneud eu gwaith.

Dywedodd hefyd fod hyn yn waeth mewn ardaloedd gwledig.

Er ei fod yn cydnabod fod rhai ardaloedd yn wynebu "heriau penodol", roedd Mr Sissling yn mynnu fod y llywodraeth yn cymryd camau i ddelio â'r sefyllfa.

Mae cytundeb gwaith newydd rhwng meddygon a'r llywodraeth yn y broses o gael ei lunio a'r gobaith yw y bydd hwn yn mynd rhyw ffordd at leddfu dipyn o'r pwysau sydd ar ysgwyddau meddygon.

Straeon perthnasol