Llai o ferched mewn swyddi dylanwadol

Ystafell gyfarfod wag
Image caption O'i gymharu â degawd yn ôl, mae nifer y merched sydd ar fyrddau cwmnïau neu gynghorau wedi lleihau

Mae llai o ferched mewn swyddi pwerus a dylanwadol yng Nghymru o'i gymharu â deng mlynedd yn ôl.

Yn ôl adroddiad newydd gan y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol, ychydig iawn o gynnydd sydd wedi ei wneud yn ystod y ddegawd diwethaf i benodi merched i brif swyddi.

Mewn gwirionedd, mae'r ffigyrau wedi gostwng mewn sawl maes.

Mae adroddiad 'Pwy Sy'n Rhedeg Cymru? 2014' yn bwrw golwg ar feysydd allweddol, gan gynnwys gwleidyddiaeth, llywodraeth leol, iechyd a'r sector preifat, er mwyn asesu'r cydbwysedd rhwng y rhywiau pan fo'n dod at y prif rai sy'n gwneud y penderfyniadau.

Llai o gydbwysedd

O'i gymharu â degawd yn ôl, mae niferoedd y merched sydd ar fyrddau cwmnïau neu gynghorau wedi lleihau.

Yn 2003, y Cynulliad Cenedlaethol oedd y cyntaf yn y byd i gael cydbwysedd perffaith rhwng y rhywiau o 50% o ddynion a 50% o fenywod, ond mae hynny wedi llithro bellach i 58% o ddynion a 42% o fenywod.

Ddeng mlynedd yn ôl, roedd 56% o Gabinet Llywodraeth Cymru yn fenywod ond dim ond 27% yw'r ffigwr bellach.

Hefyd, roedd 29% o Brif Weithredwyr Ymddiriedolaeth GIG yn arfer bod yn fenywod, ond bellach, dim ond mewn 10% o'n Byrddau ac Ymddiriedolaethau Iechyd Lleol mae menyw wrth y llyw.

'Darlun go ddu'

Prynhawn Mawrth, bydd Aelodau'r Cynulliad Cenedlaethol yn cynnal dadl ar lwyddiannau menywod yng Nghymru a'r heriau sy'n eu hwynebu.

Mae'r ddadl yn rhan o ddigwyddiadau sy'n cymryd lle ledled y byd yr wythnos hon i nodi Diwrnod Rhyngwladol y Menywod ddydd Sadwrn, Mawrth 8.

Meddai Ann Beynon, Comisiynydd i Gymru y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol, bod yr adroddiad yn "peintio darlun go ddu o Gymru".

"Un sy'n dangos bod menywod i raddau helaeth yn brin ar fyrddau penderfynu ar draws y rhan fwyaf o feysydd ein bywyd bob dydd.

"Wrth edrych yn ôl dros ddegawd o gasglu'r ystadegau hyn, dengys ein canfyddiadau fod llai o fenywod ar y brig mewn nifer o sectorau nag oedd yn 2004.

"Dyma ddegawd coll o ran ymdrechion i gael mwy o fenywod i uwch swyddi yng Nghymru.

"Mae'r ffigyrau hyn yn amlygu methiant ehangach i sicrhau bod ein coridorau grym yn adlewyrchu amrywiaeth Cymru ac yn cynnwys pobl o grwpiau a dangynrychiolir, megis lleiafrifoedd ethnig a phobl anabl.

"Nid yw bwriadau da yn ddigon. Mae'r adroddiad hwn eleni yn agoriad llygad."

Straeon perthnasol