Edrych 'nôl ar ddydd Iau yn Eisteddfod yr Urdd

Gruffudd Antur Image copyright yr urdd
Image caption Gruffudd Antur oedd seren y dydd

Roedd 'na gymeradwyo brwd ym mhafiliwn Eisteddfod yr Urdd Meirionnydd pan gododd bardd lleol, Gruffudd Antur o Lanuwchllyn, ar ei draed p'nawn 'ma.

Enillodd gadair yr eisteddfod yn y Bala am awdl dan y ffug-enw Gwenno. Dywedodd y beirniaid Mari George ac Eurig Salisbury eu bod wedi eu "gwefreiddio" gan ei waith.

Gruffudd Antur enillodd y Gadair yn Eisteddfod yr Urdd Eryri 2012 hefyd. Wedi graddio mewn Ffiseg mae'n astudio ar gyfer gradd MA mewn Iaith a Llenyddiaeth Gymraeg ym Mhrifysgol Bangor ar hyn o bryd.

10,971 ddaeth i'r maes oedd braidd yn siomedig gan ei fod ychydig yn llai na nifer y bobl wnaeth ymweld yr un diwrnod y llynedd.

Cofio John Pugh

Image caption Mae'r gadair eleni wedi ei gwneud o onnen 150 mlwydd oed o Drawsfynydd

Ond er y dathlu b'nawn Iau roedd 'na dristwch eto heddiw ym Mhenllyn o glywed am farwolaeth gwneuthurwr y Gadair, John Pugh o Bennal ger Machynlleth, a fu farw ddydd Mercher.

Roedd Iolo Puw o'r Parc wedi ei helpu i gwblhau'r Gadair o bren onnen a gafodd ei rhoi gan Gangen Meirionydd o NFU Cymru.

Estynnodd Aled Siôn, Cyfarwyddwr yr Eisteddfod, ei gydymdeimlad â theulu John Pugh bore 'ma.

Môr o gystadlu

Image caption Carys Jones a Pat Jones sy'n derbyn Medal John a Ceridwen Hughes 2014

Cafwyd cystadlu ar y llwyfan gan Flynyddoedd 7 i 9, gyda chystadlaethau corawl y Gân Actol, a Chyflwyniad Dramatig i Flynyddoedd 7, 8 a 9 ymhlith yr arlwy.

Nos Iau yn y Pafiliwn mae noson o gystadlu i ysgolion uwchradd ac ymysg uchafbwyntiau bydd yr unawd o sioe gerdd dan 19 oed. Hefyd mae Medal John a Ceridwen Hughes, Uwchaled, yn cael ei rhoi i Pat Jones a Carys Jones o Aelwyd Chwilog.

Cafodd y ddwy eu henwebu gan Alun Jones a Catrin Alwen, ar ran aelodau'r Urdd a rhieni'r ardal, am eu gwaith yn cynnal yr aelwyd yn wythnosol ers dros 30 o flynyddoedd.

Dywedon nhw eu bod yn derbyn y tlws "ar ran y miloedd o rieni ac unigolion sy'n gwirfoddoli dros yr Urdd drwy Gymru".

'Od iawn!'

Image caption Doedd Owain Bromas ddim yn siwr be i wneud o weld ei gerddoriaeth ar bapur

Roedd pobl ifanc sy'n aelodau o Gwmni Theatr yr Urdd ar y maes heddiw i sôn am eu sioe ddiweddaraf, Cysgu'n Brysur, fydd yn cael ei llwyfannu yng nghlwb nos Peer Pressure yn Aberystwyth ar 8, 9 a 10 Gorffennaf.

Mae'n sioe am bwysau arholiadau a pherthynas pobl ifanc â'i gilydd ac yn cynnwys 28 o bobl ifanc o bob rhan o Gymru.

Mae 28 o aelodau o bob rhan o Gymru yn rhan o'r cynhyrchiad sydd wedi ei ysgrifennu gan Bethan Marlow a'i seilio ar ganeuon y band ifanc Bromas.

Dywedodd prif leisydd Bromas, Owain, ei bod yn "od iawn gweld ein miwsig ni ar bapur - sheet music - roedd hynna'n od iawn!"

Ymddangos ar sgrîn

Llywydd Eisteddfod yr Urdd heddiw oedd y chwaraewr rygbi Rhodri Powell Jones a ddywedodd ei bod yn "fraint ac yn anrhydedd" bod yn llywydd gan ei fod yn un o Feirionnydd.

Yn anffodus, ni allai fod yn yr ŵyl gan ei fod wedi ei alw i'r Tîm Posibl sy'n herio'r Tîm Tebygol nos Wener.

Bydd Warren Gatland yn dewis ei garfan ar gyfer taith Cymru i Dde Affrica wedi'r gêm.

Drwy siarad gyda Robin McBryde ar sgrîn fideo ar y maes dywedodd prop y Scarlets ei bod yn dda fod yr Eisteddfod bellach yn hybu chwaraeon, gan roi cyfle i fwy o blant gymryd rhan.

Straeon perthnasol