Amheuon a fydd rhai cynghorau'n gwella darpariaeth addysg

Children in test Image copyright Thinkstock
Image caption Er bod rhai cynghorau yn darparu addysg dda mae Carwyn Jones yn dweud bod angen cysondeb ar draws y wlad

Mae Prif Weinidog Cymru wedi dweud wrth BBC Cymru nad yw rhai awdurdodau lleol yn medru gwella'r addysg maen nhw'n darparu.

Mae chwech o awdurdodau addysg lleol wedi eu rhoi o dan fesurau arbennig ac yn ôl Carwyn Jones mae'n amhosib bod yn ffyddiog y bydd addysg safonol yn cael ei darparu ar draws y wlad.

Dywedodd Mr Jones bod hyn yn cryfhau'r ddadl bod angen lleihau nifer y cynghorau yng Nghymru. Mae 'na 22 yn bodoli ar hyn o bryd.

Mae Torfaen, Sir Fynwy, Merthyr, Sir Fôn, Blaenau Gwent a Sir Benfro wedi eu rhoi o dan fesurau arbennig. Mae hynny yn golygu nad ydy'r llywodraeth yn meddwl bod yr addysg maen nhw'n ei darparu yn ddigon da ac mae swyddogion a'r llywodraeth yn cadw golwg ar y sefyllfa i weld sut maen nhw'n gwella.

Llai o gynghorau

Mae'r Prif Weinidog yn dweud bod hynny yn dangos yr angen i ad-drefnu'r ffordd mae llywodraeth leol yn darparu addysg.

"Mae'n eithaf clir gyda chwe awdurdod addysg wedi eu rhoi o dan fesurau arbennig, sut allwn ni gael ffydd y bydd addysg yn cael ei ddarparu mewn ffordd gyson a da ar draws Cymru?"

"Dyna pam, wrth gwrs, mae'n rhaid i ni wneud yn siŵr bod strwythur i'r dyfodol ar gyfer llywodraeth leol yn cyflawni'r hyn rydyn ni eisiau. Mae angen i ni wneud yn siŵr bod cynghorau lleol yn cyflawni yn gyson a dyw hynny ddim yn digwydd ar y foment."

Dywedodd fod 'na rhai enghreifftiau da fel Ceredigion ond bod angen i berfformiad fod yn gyson ar draws Cymru.

'Disgwyl gwelliant pellach'

Dywedodd Prif Weithredwr Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru fod angen i bawb weithio gyda'i gilydd i sicrhau bod safonau addysg yn gwella.

"Rydyn ni wedi gweld rhai arolygon da iawn yn ddiweddar, gan gynnwys Ceredigion," meddai Steve Thomas.

"Rydyn ni'n disgwyl gwelliant pellach yn yr ardaloedd lle mae awdurdodau lleol mewn mesurau arbennig ar hyn o bryd."

Dywedodd y byddai'r gymdeithas yn trafod y mater yn eu cynhadledd yr wythnos nesaf, gan ychwanegu: "Mae'n amser i ni bwysleisio rhai o'r pethau positif ac nid y negyddol yn unig."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.