Rocio ymlaen! Holi Crys

Ydych chi'n barod am fwy o roc? Ydyn am y tro cyntaf mewn 10 mlynedd mae Crys, un o fandiau mwyaf yr 80au', yn ôl ar gyfer Eisteddfod Sir Gâr.

Bydd y band syn hanu o Resolfen, yn chwarae ar frig y lein-yp ar nos Lun Awst 4, yng nghlwb rygbi'r Ffwrnes yn Llanelli, gyda Y Bandana, Y Reu a Castro.

Fe gafodd BBC Cymru Fyw sgwrs gyda'r prif leisydd Liam Forde am y pendoncwyr heb son am y merched gwyllt a gwin...

Pa fandiau oedd y dylanwadau mwyaf ar Crys?

Image copyright Crys
Image caption Crys ar ddechrau'r daith!

"Roedd ganddom ni nifer o ddylanwadau o fewn y band - Roedd fy mrawd Scott yn hoffi Supertramp; roedd Alun y gitarydd yn dilyn Thin Lizzy. Steve Hillage oedd arwr Nick y drymiwr a ro'n i yn ffan mawr o Led Zep ac AC/DC."

Band yn canu caneuon Saesneg oeddech chi i ddechrau... sut wnaethoch chi droi at y Gymraeg?

"Roedden ni yn perfformio ar hyd a lled y De am tua blwyddyn pan ddaeth Gary Melville i'n gweld ni. Roedd Gary yn gwybod fy mod i a Scott yn siarad Cymraeg felly ro'dd e'n teimlo bod ganddom ni botenshial gan ein bod ni yn chwarae ein caneuon ein hunain y y rhan fwya o gigs erbyn hynny".

Image copyright Crys
Image caption Nicky Samuel yn cadw'r rhythm i fynd

Roedd y band yn hynod boblogaidd yn yr 80au gyda neuaddau llawn o bendoncwyr. Be oedd yr uchafbwyntiau?

"Roedd yn shŵd gymaint o nosweithiau grêt. Roedden ni yn headliners am y tro cyntaf mewn gig ym Machynlleth yn 1980 ac wrth gwrs y nosweithiau mawr ym mhafiliwn Corwen. Fe enillon ni albwm y flwyddyn yn 1981 am 'Rhyfelwr' ac yn 1982 am 'Tymor yr Heliwr'. Ni hefyd oedd y band Cymraeg cyntaf i gael gwahoddiad i wneud sesiwn ar gyfer rhaglen roc enwog Tommy Vance ar Radio 1 - 'The Friday Rock Show'"

Pam benderfynoch chi roi'r gorau iddi?

" Wel roedden ni eisiau cario 'mlaen ond wnaeth e jyst digwydd really."

Image copyright Crys
Image caption Roedd y poster hwn ar sawl wal ar hyd a lled Cymru!

Ond nawr ry'ch chi'nôl!

"Ydyn. Mae Cymdeithas yr Iaith wastad wedi bod yn bwysig i Crys. Fe 'gafon ni gefnogaeth wych yn y blynyddoedd cynnar. Pan ofynodd y trefnwyr i ni a fydde diddordeb ganddom ni... fe 'naethon ni ddweud IE yn syth! Mae'n adeg gyffrous iawn i ni - dwi'n gwybod bod llawer iawn o bobl yn edrych ymlaen yn fawr at ein gweld ni yn chwarae eto. Y tro diwethaf i ni chwarae gyda'r Gymdeithas oedd yn ôl yn 1984 yn Llanbed."

Mae hen ffefrynnau fel Merched Gwyllt a Gwin, Rociwch Ymlaen, Nos Sadwrn yn dal i fod yn boblogaidd, ond fydd 'na ganeuon newydd yn y set yn y 'steddfod?

"Fe fyddwn ni'n chwarae'r caneuon mae pobl yn dal i gofio (gobeithio!) a chân newydd 'naethon ni recordio 'da Myfyr Isaac ar gyfer CD Goreuon Crys gafodd ei chyhoeddi tua tair blynedd yn ôl. Mae 'Sgrech' yn gân tafod-yn-y-boch sy'n son am y berthynas 'speshial' oedd ganddom ni gyda'r cylchgrawn o'r un enw yn yr '80au!"

Welwn ni ragor o Crys ar ol y 'steddfod?

"Ry 'ni yn gobeithio gwneud mwy o gigs a gwyliau cerddorol. Rwy'n credu bod Crys yn swnio gystal ac erioed ac wrth ein boddau yn perfformio yn fyw gymaint a roedden ni yn yr 80au... falle chydig bach mwy!"

Image copyright Crys
Image caption Crys yn annog y pendoncwyr

Am fwy o'r Brifwyl, ewch i'n gwefan Eisteddfod.