Cymdeithas yr Iaith yn trafod y cyfryngau

Protest Cymdeithas yr Iaith

Dylid cyflwyno trethi newydd ar gwmniau fel Google a Sky er mwyn ariannu darparwr teledu, radio ac ar-lein Cymraeg newydd, yn ôl Cymdeithas yr Iaith Gymraeg.

Bydd y gymdeithas yn cyhoeddi papur trafod ar ddarlledu ar Faes yr Eisteddfod yn ddiweddarach.

Mae'n dadlau y gallai treth newydd gael ei chodi ar lefel Gymreig, Brydeinig neu Ewropeaidd ac y gallai darparwr Cymraeg newydd fod o fudd i S4C a Radio Cymru.

Dywedodd Greg Bevan, Cadeirydd Grŵp Digidol y gymdeithas:

"Mae'r toriadau llym, nid yn unig i S4C, ond i'r BBC ac i bapurau newyddion, yn digwydd oherwydd cyfuniad o benderfyniadau ideolegol yn Llundain a newidiadau technolegol.

"Mae dyletswydd arnon ni fel mudiad, nid yn unig i alw am wasanaethau Cymraeg newydd, ond hefyd i gynnig ffynonellau ariannol newydd.

"Mae wedi dod i'r amlwg fod sawl cwmni - fel Google a Sky - heb gyfrannu bron dim at gynnwys gwreiddiol Cymreig, heb sôn am allbwn Cymraeg.

"Ar yr un pryd mae arian cyhoeddus ar gyfer S4C wedi cael ei gwtogi o 92%, ac mae ffi'r drwydded wedi cael ei rhewi."

Yn ystod y flwyddyn ariannol gyfredol, mae S4C yn derbyn £76 miliwn o ffi'r drwydded a £7 miliwn o DCMS sef Adran Ddiwylliant Llywodraeth y DU.

Mae ffi'r drwydded wedi ei rhewi ar lefel £145.50 tan ddiwedd cyfnod siarter bresennol y BBC yn 2016.