Bwrdd Iechyd yn ymddiheuro a thalu £2,000 am fethiannau

Logo Bwrdd Iechyd Hywel Dda

Mae Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru wedi gofyn i Fwrdd Iechyd Hywel Dda a meddyg teulu ymddiheuro i ferch dynes a fu farw o strôc, a thalu £2,000 oherwydd eu methiannau.

Yn ôl yr ombwdsmon fe fyddai'r risg o strôc wedi ei leihau yn sylweddol pe bai hi wedi bod yn cymryd warfarin. Er hyn roedd o'n methu dweud yn bendant y byddai wedi atal strôc.

Yn wreiddiol roedd y ddynes, Mrs X, yn dweud y byddai'r risg i'w mam, Mrs Y, wedi ei leihau yn sylweddol pe bai hi wedi cael presgripsiwn o asbirin.

Dywedodd Mrs X fod ei mam wedi cael presgripsiwn asbirin ar un adeg, ond yna iddo gael ei atal oherwydd iddi gael ei rhoi ar warfarin am gyfnod.

Yn wreiddiol fe wnaeth yr Ombwdsmon ganfod fod y meddyg teulu wedi methu a rhoi presgripsiwn asbirin i Mrs Y yn Ionawr, 2013. Ond ychwanegodd nad oedd yna dystiolaeth y byddai hynny wedi lleihau'r risg o strôc.

Ehangu

Fe wnaeth Cynghorwyr yr Ombwdsman ddweud eu bod yn bryderus am fethiant y meddyg teulu i roi warfarin ar bresgripsiwn yn hytrach nag asbirin i drin nam ar rythm y galon.

Roedd cynghorwyr yr Ombwdsmon hefyd wedi mynegi pryder fod eraill o fewn y Bwrdd Iechyd heb hysbysebu'r meddyg teulu i ystyried hyn.

Oherwydd hyn, fe gafodd maes ymchwilio'r Ombwdsmon ei ehangu i gynnwys y Bwrdd Iechyd.

Dywedodd yr Ombwdsmon fod sgan CT yn 2011 wedi dangos fod Mrs Y wedi cael strôc, ac felly bod risg uchel y gallai gael strôc arall.

Dywedodd y dylai gwasanaeth offthalmoleg Bwrdd Iechyd Hywel Dda wedi cyfeirio'r ddynes i'r Adran Strôc. Ychwanegodd y dylai'r meddyg teulu wedi ystyried rhoi warfarin ar bresgripsiwn, ac y byddai hynny wedi cydfynd â chanllawiau oedd mewn bodolaeth ar y pryd.

Dywed yr Ombwdsmon fod cyfleoedd eraill wedi eu methu yn Medi 2012, ar ôl i Mrs Y gael ei gweld gan yr adran haematoleg a chardiolegydd.

Ffaeleddau difrifol

Dywedodd yr Ombwdsmon fod yna ffaeleddau difrifol o ran y bwrdd iechyd a'r meddyg teulu.

Yn ôl yr ombwdsmon fe fyddai'r risg o strôc wedi ei leihau yn sylweddol pe bai hi wedi bod yn cymryd warfarin. Er hyn roedd o'n methu dweud yn bendant y byddai wedi atal strôc.

Fe wnaeth yr Ombwdsmon argymell y dylai'r Bwrdd Iechyd a'r Meddyg Teulu ymddiheuro i Mrs X am y methiannau, ac y dylai'r ddau dalu £1,000 yr un mewn cydnabyddiaeth o hyn. Dywedodd y dylai'r meddyg teulu gynnal arolwg o'r holl gleifion yn y feddygfa sydd yn dioddef o nam ar rythm y galon, er mwyn sicrhau eu bod yn derbyn y gwrthgeulydd cywir.

Fe wnaeth o argymell y dylai'r Bwrdd Iechyd gyflwyno cofrestr o gleifion gyda chyflwr nam ar rythm y galon, a chynnal arolwg blynyddol o'r gofrestr.

Hefyd awgrymwyd y dylai clinigwyr fod yn fanwl wrth lythyru gyda meddygon teulu, ynglŷn â'r math o ofal y dylai claf ei dderbyn.

Yn olaf fe wnaeth yr Ombwdsmon argymell y dylai'r adran offthamoleg gynnal arolwg o'r trefniadau ar gyfer y drefn sy'n bodoli o ran cyfeirio cleifion at arbenigwyr eraill o fewn y gwasanaeth.