Manon, y mwd a'r mynydd

Mae hi wedi bod yn flwyddyn lwyddiannus i Manon Carpenter o Gaerffili. Hi ydi Pencampwraig Beicio Mynydd y Byd ac ar Medi 14 roedd hi'n ceisio ennill Pencampwriaeth Cyfres Lawr Rhiw Prydain yn Merthyr Tudful. Cafodd BBC Cymru sgwrs gyda hi cyn y ras.

Image copyright Laurence Crossman-Emms

Sut deimlad yw hi i i gael dy alw'n Bencampwraig y Byd ac Enillydd Cwpan y Byd?

Dwi'n hapus dros ben. Yn amlwg, nes i ennill Cwpan y Byd ac roedd hynny'n anhygoel, ac roedd hynny'n fwy nag y gallwn i fod wedi ei obeithio ar ddechrau' flwyddyn. Os ydw i'n onest, wrth fynd i Bencampwriaethau'r Byd, do'n i ddim yn credu y byddwn i'n ennill.

Ro'n i'n cael trafferth i fynd ddigon cyflym ar y trac hwnnw gan ei fod yn drac sy'n dibynnu gymaint ar y meddwl, felly do'n i ddim yn disgwyl ennill. Roedd clywed fy mod i wedi ei ennill yn wych.

Sut wyt ti'n paratoi?

Dwi'n sicrhau mod i'n adnabod y trac, fel mod i'n gallu teithio ar hyd y trac yn fy mhen ar ddydd y ras a sicrhau nad ydw i'n gwneud camgymeriad. Rwyt ti'n ceisio'i berffeithio yn dy ben, felly'r syniad yw i ail-greu hynny ar ddiwrnod y ras, fel dy fod di'n gwneud popeth yn awtomatig a ddim yn gorfod meddwl.

Image copyright Laurence Crossman-Emms
Image caption Manon yn cystadlu ym Mhencampwriaethau'r Byd yn ddiweddar

Lle ddechreuodd dy ddiddordeb mewn beicio?

Rydyn ni wastad wedi mynd ar deithiau beic fel teulu. Rydyn ni'n byw yng Nghaerffili ac mae yna nifer o deithiau braf yn y mynyddoedd sy'n llawer o hwyl. Ac roedd Dad yn arfer cadw lle rasio yn Ne Cymru o'r enw Dragon Downhill a sefydlodd tua 15 mlynedd yn ôl. Daeth hwn i ben pan ddechreuais i rasio gan ein bod ni'n rhy brysur yn mynd i rasys.

Ydi'r tywydd yn effeithio ar ble a sut wyt ti'n rasio?

Ydi, mae bendant yn cael effaith ar ble dwi'n rasio orau. Dwi wir yn mwynhau rasio yn y mwd, pan mae hi'n bwrw glaw - dyna lle dwi ar fy ngorau. Dwi ddim cystal yn reidio mewn llwch, gan ei fod mor brin yn ne Cymru.

Image copyright Laurence Crossman-Emms
Image caption Mae Manon yn beicio ar bob math o dirwedd

Pa mor beryglus yw hi? Wyt ti wedi cael unrhyw ddamweiniau?

Do. Mae'n beryglus gan dy fod di'n mynd mor gyflym ag y gallu di drwy goed a cherrig felly mae anafiadau yn digwydd. Ond rwyt ti'n trio peidio gwthio dy hun yn rhy bell. Mae'n siŵr ei fod yn fwy peryglus na champau eraill, ond mae 'na risgiau mewn pob math o chwaraeon, does?

Dwi wedi torri fy mraich a phont yr ysgwydd, ond damweiniau pan dwyt ti ddim yn canolbwyntio ydi'r rheiny - pan wyt ti'n colli canolbwyntiad, fel gydag unrhyw beth, gall rhywbeth fynd o'i le.

Pa un yw dy hoff drac di?

Trac yn Androrra. Mae'n debyg i dirwedd Cymru - mae'n serth iawn sydd yn debyg i beth rwy'n ei reidio yn lleol, felly rwy'n dod ymlaen yn dda gyda'r trac yna, a dyna ble mae Cwpan y Byd flwyddyn nesa.

Rwyt ti wedi cyflawni llawer, ac rwyt ti ddim ond yn 21 oed! Beth sydd nesa' i ti?

Nes i ddod yn feicwraig broffesiynol yn ystod gaeaf 2011. Enillais i Bencampwriaeth Iau y Byd yn 2011 a dywedodd fy nhîm y byddan nhw'n talu i mi hyfforddi llawn amser, ac na fyddai angen i mi gael swydd. Dwi i wedi cael amser gwych yn rasio eleni a hoffen i gael yr un llwyddiant y tymor nesaf.

Soniais dy fod di'n teimlo fod rasio i lawr rhiw yn dod yn fwy amlwg, ond wyt ti'n meddwl fod yna fwy o waith i'w wneud?

Mae yna bendant fwy o ddiddordeb. Rydw i wedi ymddangos ar BBC Radio Wales a Sport Wales eithaf tipyn eleni, ac yn gweld mwy a mwy o bobl yn reidio pan dwi'n mynd i BikePark Wales ble mae'r ras y penwythnos yma. Mae'n brysur yno o hyd, ac mae hynny'n beth da iawn i'w weld, yn arbennig wrth i fwy o ferched ddechrau ymddiddori ynddo.

Gallwch ddilyn taith Manon i gipio'r fedal aur ym Mhencampwriaeth Beicio Mynydd y Byd ar wefan YouTube Union Cycliste Internationale (UCI).

Image copyright Laurence Crossman-Emms
Image caption Manon yn y mwd!