'Annibyniaeth y dewis gorau i Gymru'

Salmond

Mae Alex Salmond wedi dweud wrth BBC Cymru fod toriadau iechyd yng Nghymru yn profi mai annibyniaeth yw'r dewis gorau i'r Alban a Chymru.

Dywedodd: "Dyw Prif Weinidog Cymru ddim yn gostwng gwario cenedlaethol ar iechyd yng Nghymru - mae'n mynd lawr mewn termau real - oherwydd ei fod eisiau gwneud, ond oherwydd effaith toriadau llywodraeth Llundain.

"Rwy'n ffyddiog nad ydi Carwyn eisiau gweld gwasanaeth iechyd Cymru yn y trafferthion y mae ar y funud, mae'n cael ei orfodi arno gan lywodraeth San Steffan.

"Efallai y gallai wedyn weld mantais ein safbwynt. Dydyn ni ddim eisiau gorfod wynebu'r toriadau real sy'n digwydd yng Nghymru, a dyna pam mae'n rhaid i ni reoli arian y gwasanaeth iechyd yn ogystal â'r gweinyddu, a symud ymlaen i annibyniaeth i'r Alban."

Er fod ganddo "ddim byd ond parch" tuag at Mr Jones, dywedodd bod angen i Mr Jones gynnig "esboniad i bobl Cymru" am sefyllfa'r gwasanaeth iechyd yma.

Ond mae Carwyn Jones yn dweud bod buddsoddiad yn y gwasanaeth iechyd yng Nghymru wedi dyblu ers dechrau datganoli, a bod gweithredu polisïau fel presgripsiynau am ddim yn bosibl heb annibyniaeth.

Ychwanegodd bod iechyd i gyd eisoes wedi ei ddatganoli i bobl yr Alban, felly mai'r unig berson allai breifateiddio rhannau o'r gwasanaeth iechyd yno ar hyn o bryd yw Alex Salmond.

Pwerau benthyg

Yn gynharach yn yr wythnos roedd Mr Salmond wedi honni fod Mr Jones wedi bygwth gwrthod mynd i'r Alban ar ran yr ymgyrch Na os na fyddai Llywodraeth y DU yn rhoi pwerau benthyg iddo ar gyfer gwneud gwelliannau i'r M4.

Dywedodd Carwyn Jones fod hyn ddim yn gywir.

"Mi ddywedai wrthych chi be ddigwyddodd. Mi wnes i ddweud wrth y Prif Weinidog y byddai'n anodd iawn i mi fynd i'r Alban gydag unrhyw fath o hygrededd heb iddyn nhw weithredo rhan un [argymhellion Comisiwn] Silk.

"Fe wnes i ddweud hynny ac mae'n bwysig i Gymru.

"Sut allen i fynd i'r Alban a dadlau dros bleidlais Na pan mai'r cwestiwn cyntaf faswn i'n ei gael fyddai 'daliwch yn ôl am eiliad, mae hwn yn eistedd yn Whitehall ar y funud a dydyn nhw heb wneud unrhyw beth amdano?'

"Wel fe wnaethon nhw wneud rhywbeth ac fe wnaeth hynny bethau'n haws i mi wedyn wrth gwrs i gyflwyno'r hyn ro'n i'n gredu ynddo fe, sef wrth gwrs y dylai'r Alban bleidleisio Na."

Bydd cyfweliad llawn gyda Carwyn Jones ynghylch y refferendwm yn cael ei ddangos ar Sunday Politics Wales am 11:00 fore dydd Sul.