Dim gwybodaeth gyflawn am y diffyg meddygon teulu

Meddyg teulu
Image caption Er bod 10% yn fwy o feddygon teulu yng Nghymru dros y degawd diwethaf, mae rhai ardaloedd yn parhau i ddioddef

Mae llefarydd iechyd Plaid Cymru wedi dweud ei bod hi'n "anhygoel" nad oes ffigyrau cenedlaethol cyfredol am nifer y meddygon teulu sydd eu hangen yng Nghymru nac ymhle mae'r swyddi gwag.

Dywedodd Llywodraeth Cymru nad oedden nhw'n cadw ystadegau a dywedodd dau fwrdd iechyd wrth raglen BBC Radio Cymru Manylu nad oedd yr wybodaeth ganddyn nhw chwaith.

Yn ôl Elin Jones AC, mae angen gwneud mwy yn sgil argyfwng recriwtio mewn rhai ardaloedd yng Nghymru.

"Mae cynllunio dyfodol gweithlu meddygol Cymru mor bwysig o ran dyfodol y GIG," meddai.

"Ac mae'n anhygoel meddwl nad oes gan Lywodraeth Cymru, drwy'r byrddau iechyd, wybodaeth gyflawn ar broffil y meddygon teulu sydd yma ar hyn o bryd.

"Yn sicr, mae angen proffil o'u hoedran a'u bwriad o ran y 10 mlynedd nesa fel bod modd gweld lle mae 'na broblemau recriwtio. Mae gofyn wedyn am gynllunio trwyadl i'r dyfodol."

Daw ei sylwadau yn sgil ymchwil i geisio darganfod faint o swyddi meddygon teulu gwag sydd yng Nghymru, a pha ardaloedd sy'n wynebu problemau recriwtio.

Cyfrifoldeb

Dywedodd Llywodraeth Cymru nad oedd y wybodaeth ar gael am mai cyfrifoldeb y byrddau iechyd oedd casglu'r ffigyrau.

Ond yn dilyn cais o dan y Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth, dim ond pum bwrdd iechyd oedd ag unrhyw ffigyrau.

Image caption Elin Jones: 'Mae'n anhygoel nad oes gwybodaeth gyflawn'

Yn ôl Byrddau Iechyd Hywel Dda ac Abertawe Bro Morgannwg, nid oedd cofnodion gan taw contractwyr annibynnol oedd y meddygfeydd teulu.

Mae nifer o straeon wedi bod yn y newyddion am ardaloedd yng Nghymru'n cael trafferth recriwtio meddygon teulu - gan gynnwys Pen Llŷn, Blaenau Ffestiniog, Prestatyn a Wrecsam.

Mae meddygfa Nefyn yn ardal Dwyfor wedi bod yn chwilio am bartner i ymuno gyda nhw ers tair blynedd.

Yn y flwyddyn newydd bydd partner arall yn ymddeol - gan adael dim ond Dr Arfon Jones.

Dywedodd Dr Jones: "Yn 1995 pan ddes i yma gyntaf, roedd 17 o ddoctoriaid yn Nwyfor. Fel mae pethau'n mynd ar hyn o bryd, erbyn mis Ebrill y flwyddyn nesa fydd dim ond naw ohonon ni - felly tydi pethau ddim yn dda.

"'Dan ni 'di trio'n gorau i neud siŵr nad oes yna amharu ar wasanaethau ond daw amser lle na fydd posib gwneud hynny - faswn i'n dadlau bod o wedi dechrau yn barod. Does dim digon o ddoctoriaid i wneud y gwaith."

Pryderon

Dywedodd Llywodraeth Cymru bod dros 10% yn fwy o feddygon teulu yng Nghymru dros y degawd diwethaf, ond roedden nhw yn cydnabod bod pryderon mewn rhai ardaloedd.

Ychwanegodd eu bod yn ceisio hyrwyddo Cymru fel lleoliad deniadol i feddygon weithio - ond eu bod yn gorfod cystadlu gyda gwledydd eraill Ewrop lle oedd prinder meddygon.

Mae Llywodraeth Cymru hefyd wedi ymrwymo i wario £10 miliwn yn ychwanegol ar ofal sylfaenol - gan gynnwys hyfforddi staff meddygol arbenigol fydd yn gallu helpu meddygon sy'n wynebu problemau recriwtio.

Manylu, 12:31, ddydd Iau

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.