Perchnogion tai haf: Talu gormod o drethi?

bwthyn rosemoor
Image caption Roedd 'na gynnydd o £7,600 yng nghyfraddau busnes bythynnod Rosemoor yn Sir Benfro

Mae cyn brif weithredwr y corff twristiaeth Croeso Cymru yn rhybuddio y gallai llawer o berchnogion tai haf yng Nghymru fod yn talu miloedd o bunnau yn fwy nag y dylen nhw bob blwyddyn mewn trethi busnes.

Yn ôl Jonathan Jones, mae angen newid y ffordd y mae Swyddfa Brisio Cymru'n gosod y trethi.

Mae un gwr busnes sydd â nifer o dai haf yn Sir Benfro wedi cael gostyngiad o dros £5,000 y flwyddyn yn ei drethi wedi apêl.

Mae Jan Meulendijk - sy'n rhedeg bythynnod gwyliau Rosemoor yng Nghastell Gwalchmai - yn dweud y byddai'r busnes wedi mynd i'r wal heb yr apêl.

Mae busnesau'n talu canran o werth trethiannol mewn cyfraddau busnes, ac mae'n cyfraddau hynny'n cael eu pennu bob pum mlynedd.

Codi i £13,000

Yn 2005, £5,400 oedd gwerth trethiannol Rosemoor, ond fe gododd i £13,000 yn 2010.

"Roedd talu'r dreth yn lladd y busnes, yn ara' bach," meddai Jan Meulendijk

"Petaen ni wedi cael ein gorfodi i barhau i dalu, yna fe fyddai hi wedi bod ar ben - roedd e'n fwy nag y gallai'r busnes ei gynnal.

Image caption Ni fyddai'r busnes wedi goroesi heb yr apel, meddai Jan Meulendijk

"Wrth i ni sylwi fwyfwy nad oedden ni am oresi, roedd rhaid i ni wneud y penderfyniad anodd i apelio - roedd o'n benderfyniad mawr," ychwanegodd.

Roedd yr apêl yn llwyddiannus, a chafodd y gyfradd ei gostwng i £6,000.

Mae busnesau'n derbyn cymorth os ydy gwerth trethiannol eu busnes yn £6,000 neu lai - o ganlyniad dyw Jan ddim yn gorfod talu unrhyw gyfraddau busnes erbyn hyn.

'Diwydiant mor bwysig'

Fe ymddangosodd Jonathan Jones - sydd erbyn hyn yn gweithio fel ymgynghorydd twristiaeth - fel tyst arbenigol yn achos apêl Mr Meulendijk, ac mae'n credu y gallai'r canlyniad olygu newidiadau i gannoedd o berchnogion bythynnod gwyliau.

"Ro'n i eisiau ei gefnogi ac amlygu diwydiant mor bwysig yw twristiaeth, a na ddylid drysu safoni hunan-arlwyo a safoni eiddo sy'n cael ei rentu i unigolion neu deuluoedd.

"Mae'n fath gwahanol o fusnes, yn farchnad wahanol ac yn fodel cwbl wahanol," ychwanegodd.

Fe gafodd apêl Mr Meulendijk ei gefnogi gan Sefydliad Darparwyr Hunan-Arlwyo Cymru (Wasco), sy'n cynrychioli mwy na 2,500 o aelodau ledled y wlad.