Cyfarwyddwyr di-Gymraeg i gymdeithas dai

Cartrefi Cymunedol Gwynedd Image copyright Cartrefi Cymunedol Gwynedd

Mae cymdeithas dai Cartrefi Cymunedol Gwynedd wedi cyflogi dau gyfarwyddwr newydd di-Gymraeg, a hynny wedi i'r gymdeithas godi gwrychyn ymgyrchwyr iaith am beidio â mynnu fod ymgeiswyr yn gallu'r Gymraeg.

Nid yw'r ddau gyfarwyddwr newydd yn gallu siarad Cymraeg, er bod un yn dysgu, yn ôl llefarydd ar ran y gymdeithas dai.

Ym mis Ionawr bu protestio yn erbyn Cartrefi Cymunedol Gwynedd wedi i'r gymdeithas hysbysebu am ddwy swydd cyfarwyddwyr gan ddweud nad oedd y gallu i siarad Cymraeg yn hanfodol.

Yn dilyn cyhoeddi'r hysbysebion am y swyddi, fe ymddiswyddodd y cynghorydd sir Siân Gwenllian o fwrdd Cartrefi Cymunedol Gwynedd, gan ddweud ar y pryd nad oedd "dewis ganddi ond ymddiswyddo" o achos diffyg gofynion ieithyddol yn yr hysbysebion am y swyddi.

'Anogaeth'

Dywedodd Siân Gwenllian wrth BBC Cymru Fyw ddydd Mercher: "Rwy'n mawr obeithio y bydd y person di-Gymraeg yn cael pob anogaeth gan Gartrefi Cymunedol Gwynedd i symud ymlaen i ddysgu'r Gymraeg fel y bydd polisi mewnol Cymraeg y corff yn parhau a ddim yn cael ei effeithio gan y penodiad newydd yma."

Dywedodd llefarydd ar ran Comisiynydd y Gymraeg: "Mae'r Comisiynydd wedi bod yn gohebu'n gyson gyda Cartrefi Cymunedol Gwynedd ers Tachwedd 2014 mewn perthynas â gweithredu eu cynllun iaith Gymraeg.

"Mae'r Comisiynydd yn awr yn hel at ei gilydd yr holl dystiolaeth mewn perthynas â'r mater a bydd yn cyhoeddi adroddiad yn y dyfodol agos."

Ddydd Mercher dywedodd llefarydd ar ran Cartrefi Cymunedol Gwynedd: "Rydym wedi penodi dau gyfarwyddwr newydd yn dilyn ein proses recriwtio ddiweddar. Paul McGrady fydd y Cyfarwyddwr Adnoddau newydd ac Ian Atkinson y Cyfarwyddwr Asedau ac Isadeiledd.

"Cyn ymuno â CCG roedd Paul yn Bennaeth Cyllid gyda Chyngor Sir Dinbych ac mae'n dysgu Cymraeg, ac Ian yn Gyfarwyddwr Asedau gyda Tai Sir Fynwy. Bydd y ddau yn cychwyn yn eu swyddi newydd gyda ni ym mis Mehefin ac 'rydym yn edrych ymlaen at eu croesawu yma."

'Gwerthu i gwmnïau preifat'

Mae Cartrefi Cymunedol Gwynedd yn gyfrifol am osod 6,300 o dai yng Ngwynedd, nifer yn dai cyngor gafodd eu hetifeddu gan y cyngor sir.

Mae Cymdeithas yr Iaith wedi ymateb gyda siomedigaeth i'r penodiadau.

Dywedodd Menna Machreth, Cadeirydd rhanbarth Gwynedd a Môn Cymdeithas yr Iaith: "Mae canran uchel iawn o denantiaid y gymdeithas dai hon yn siaradwyr Cymraeg - dylai'r Gymraeg fod yn sgil hanfodol mewn swyddi fel hyn.

"Mae gan Gyngor Gwynedd record hir ac anrhydeddus iawn o weinyddu'n fewnol drwy gyfrwng y Gymraeg, rydym yn sicr ein barn fel mudiad, na fyddai hyn byth wedi digwydd o dan yr hen drefn o gael tai cymdeithasol o dan berchnogaeth y Cyngor, yn hytrach na sefydliad allanol.

"Yn anffodus mae mwy a mwy o wasanaethau cyhoeddus yn cael eu gwerthu allan i gwmnïau a sefydliadau preifat y dyddiau hyn, sydd yn ein tyb ni yn sicr o ddilyn bod llai o wasanaeth Cymraeg ar gael."

Straeon perthnasol