Cyn-ofalwyr: 'Dim digon o amser teithio'

Person oedrannus

Mae dwy gyn-weithwraig gyda chwmni gofal wedi dweud bod gorfod cwtogi hyd ymweliadau oherwydd prinder amser ar gyfer teithio yn ffactor wrth benderfynu rhoi'r gorau i'w gwaith.

Roedd y ddwy ddynes yn gweithio i gwmni Village Home Care yn Sir Gaerfyrddin, a dim ond pum munud oedd wedi'i glustnodi ar gyfer teithio o un lleoliad gwledig i'r nesaf.

Roedd un ymweliad 16 milltir (26km) o'r diwethaf, siwrne fyddai'n cymryd tua 25 munud.

Mae'r rhiant-gwmni, Mitie, wedi dweud y byddan nhw'n ymchwilio i'r honiadau.

'Torri eich calon'

Mae Mitie yn berchen ar MiHomeCare, cwmni mae Village Home Care yn rhan ohono, ac sy'n gweithredu ar draws Cymru a Lloegr.

Ar hyn o bryd mae MiHomeCare yn destun archwiliad gan Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi ynglŷn â thâl, wedi i archwiliad mewnol i dâl yn eu cangen ym Mhenarth, Bro Morgannwg, ddangos nad oedd gweithwyr yn derbyn y lleiafswm cyflog, gan nad oedden nhw'n derbyn tâl am yr amser roedd hi'n cymryd i deithio rhwng apwyntiadau.

Dywedodd y ddwy ddynes, sydd wedi eu henwi fel Clare ac Emma, wrth BBC Radio Four bod oriau maith, pwysau gwaith a'r arfer o 'glipio', sef cwtogi ymweliadau byrion er mwyn galluogi'r gweithwyr i gyrraedd y cleient nesaf yn brydlon, wedi golygu bod y ddwy wedi ymddiswyddo o'r cwmni.

Mi wnaeth Clare ddisgrifio siwrne o leoliad gwledig yn San Clêr i Lanybri i'r dwyrain o Gaerfyrddin fyddai'n cymryd llawer hirach na'r amser sydd wedi'i glustnodi ar gyfer teithio.

"Mae hi'n mynd i gymryd 25 munud, ac rydyn ni'n teithio 16.1 milltir, ac mae gennym ni bum munud i wneud hynny.

"Mae hynny'n torri eich calon."

'Nid yw'r gofalwyr ar fai'

Roedd y ddwy'n teimlo bod y bobl oedd yn derbyn y gofal yn cael eu heffeithio gan yr arferion.

Dywedodd Emma: "Mae'n rhaid cofio mai i rai pobl ni fydd yr unig gwmni byddan nhw'n dderbyn drwy'r dydd.

"Ac yna rydan ni'n rhedeg allan ar ôl 15-20 munud oherwydd ein bod ni'n gwybod bod yr amser i deithio i'r ymweliad nesaf yn hirach na'r amser sydd wedi'i roi ar gyfer y daith."

Ychwanegodd Clare: "Nid yw'r gofalwyr ar fai, er ei bod hi'n ymddangos fel petaen nhw ar fai. Mae'n deillio o'r ffordd mae'r cwmni'n cael ei redeg."

Dywedodd y ddwy ddynes eu bod nhw wedi dod dan bwysau i sicrhau nad oedd eu hymweliadau yn hirach na'r amser oedd wedi'i glustnodi ar eu cyfer.

Roedd adroddiad gan Arolygiaeth Gofal a Gwasanaethau Cymdeithasol Cymru wedi codi pryderon ynglŷn ag oriau gwaith a phwysau gwaith ymysg gweithwyr, gan argymell y dylid adolygu'r amser teithio rhwng ymweliadau gan ddibynu ar y lleoliad.

Dywedodd Mitie mewn datganiad bod gweithwyr wedi codi honiadau difrifol a'u bod am gynnal ymchwiliad.