Etholiad: Mesur llwyddiant dadleuon teledu

arweinwyr y saith plaid
Image caption Y dadleuon teledu - cyfle i ddisgleirio i rai?

Nos Iau fe fydd arweinwyr y gwrthbleidiau yn hawlio lle ar lwyfan y ddadl teledu ddiweddaraf.

Ni fydd David Cameron na Nick Clegg yn bresennol y tro yma, ond fe fydd 'na gyfle i glywed gan ddau ddyn a thair menyw arall sy'n gobeithio ennill seddi i'w pleidiau fis nesaf.

Mae'n gyfle i ddisgleirio i rai, ond yn fygythiad i ymdrechion rhai eraill os nad yw'r drafodaeth neu'r cwestiynau yn plesio.

Un fydd yn cadw llygaid barcud ar y ddadl ydi Owain Rhys Lewis, sy'n gweithio i gwmni digidol Cymreig o'r enw Blurrt.

Monitro'r ymateb

Mae Blurrt yn monitro'r ymateb i'r dadleuon teledu ymysg y cyhoedd ar gyfryngau cymdeithasol, a'i droi mewn i ddata sy'n ddefnyddiol i'r cyfryngau, gwleidyddion a chleientiaid eraill.

"Be da ni'n ei neud ydi dadansoddi'r iaith y mae pobl yn ei ddefnyddio ar-lein i geisio llunio golwg o farn gyhoeddus ar amryw o bynciau, boed hynny yn rhaglenni teledu, yn wleidyddiaeth neu yn nwyddau penodol," meddai Owain.

"Mae'n fodd o ddangos - yn weledol - be ydi barn pobl ar y we."

Image copyright @BlurrtUK
Image caption Siart Blurrt wedi'r ddadl deledu ddiwethaf

Ar ddiwedd y ddadl deledu gyntaf fe gynhyrchodd Blurrt siart oedd yn nodi ymateb y gynulleidfa gartref yn ôl sylwadau roeddynt wedi cyhoeddi ar Twitter.

Yn ôl canlyniadau terfynol Blurrt, mae'r siart yn dangos i Nicola Sturgeon o'r SNP berfformio orau drwy gydol y ddadl ddiwethaf - wedi'i dilyn gan Leanne Wood o Blaid Cymru, ac arweinydd y blaid Werdd, Natalie Bennett.

"Mae 'na amrywiaeth rhwng y canfyddiadau, ond ry' chi yn gweld patrymau penodol - yn enwedig ynghylch y drafodaeth ddiwethaf sy' yn ategu bod y pleidiau llai wedi gwneud yn dda iawn allan o'r cyfle o gael platfform ar deledu ar draws Prydain."

Wrth i'r cyfryngau a chefnogwyr y pleidiau ymddiddori yn y canlyniadau, mae'r arweinwyr eu hunan hefyd yn talu sylw i'r canlyniadau.

"Mae'n wybodaeth hynod o ddefnyddiol i'r pleidiau, heb orfod cnocio ar y drws. Mae modd deall beth yw'r zeitgeist ynghylch person, syniad, neu bolisi penodol," meddai Owain.

Image caption Roedd ymateb ffafriol i arweinwyr y pleidiau llai, yn ôl gwaith ymchwil Blurrt

Arf pwysig

Mae'r dechnoleg newydd yn arf pwysig mewn brwydr etholiadol agos. Tu hwnt i'r dadleuon, mae'r teledu yn parhau i fod yn blatfform hollbwysig i'r pleidiau.

Yn ôl gwaith ymchwil gan Brifysgol Caerdydd, roedd y diweddara am yr etholiad wedi llenwi hanner y bwletinau newyddion ar y teledu yn ystod wythnos gyntaf yr ymgyrch, gyda thystiolaeth bod y pleidiau llai wedi derbyn mwy o sylw na'r arfer yn y dyddiau yn dilyn eu llwyddiant yn y ddadl teledu.

Does dim dwywaith nad oedd y dadleuon teledu wedi plesio pob plaid, ac roedd David Cameron wedi trio'i orau i gyfyngu effaith y rhaglenni ar yr wythnosau o ymgyrchu.

Ac er i ganlyniadau Blurrt ddangos i'r cyhoedd ymateb yn ffafriol i'r pleidiau llai yn ystod y ddadl ddiwethaf, prin yw'r dystiolaeth eu bod wedi elwa'n sylweddol yn y polau piniwn ers hynny.

Felly mae'r cyhoeddiadau, lansiadau a'r ffraeo o ddydd i ddydd yn parhau fel rhannau cynhenid o'r ymgyrch etholiadol.

Ond ar ôl profi'n boblogaidd gyda gwylwyr a rhai gwleidyddion, fe fydd hi'n anodd peidio trefnu rhagor o raglenni o'r fath yn ystod ymgyrchoedd y dyfodol.