Chwe chân ac angladd

Meinir Gwilym Image copyright Antenna

Pa gerddoriaeth fyddech chi yn ei dymuno yn eich hangladd? Dydy o ddim yn gwestiwn sy'n cael ei ystyried bob dydd, yn enwedig i'r rhai ohonoch chi sy'n mwynhau iechyd da neu sy'n rhy ifanc i feddwl am y ffasiwn ddigwyddiad.

Ond dyna'r cwestiwn fydd yn cael ei drafod gan nifer o westeion yn Er Cof a Chadw, cyfres newydd ar BBC Radio Cymru.

Y gwestai cyntaf i ddewis ei chwe chân fydd y gantores Meinir Gwilym. Mae hi wedi bod yn trafod y broses o ddethol y caneuon gyda Cymru Fyw:

'Meidrol ydym ni oll'

Angladd, cynhebrwng, dathliad bywyd. Beth bynnag ydi'ch gair chi amdano fo, dydi o ddim yn rhywbeth ydan ni'n ei drafod yn aml yn nag ydi?

Ond meidrol ydym ni oll, ac ar hyn o bryd, dwi'n weddol gyfforddus efo trafod marwolaeth. Er gwybodaeth, un o'r petha' 'na lle mae eich llwch chi'n cael ei gladdu mewn rhyw fath o fag sy'n faeth i goeden ydw i isio bod ar ôl i mi farw.

Dyna hynny ar gof a chadw beth bynnag!

Fydd hynny ddim am rai blynyddoedd gobeithio, a dydw i erioed wedi meddwl am fy angladd o'r blaen - tan i mi gael galwad yn gofyn fyddwn i'n fodlon dewis caneuon ar ei gyfer o!

Iawn, medda' fi, ac i mewn â fi dros fy mhen a nghlustia' i fyd cerddoriaeth a chaneuon sy'n golygu rhywbeth i mi.

Doedd hi ddim yn dasg hawdd a dweud y gwir wrthoch chi.

Dewis anodd

Fel rhywun sy'n gwrando ar gerddoriaeth yn gyson, ac yn defnyddio cerddoriaeth a geiriau i fynegi fy nheimladau, ac fel rhywun sydd wedi bod yn sŵn cerddoriaeth ar hyd fy oes, mae na gymaint o ganeuon sydd yn fy nghyffwrdd i roedd peryg i'r rhaglen fod yn 10 awr o hyd yn y drafft cynta'.

'Dach chi'n gweld, mae canu yn rhywbeth mae fy nheulu i yn ei wneud, nid am unrhyw reswm arbennig, dim ond ein bod ni'n canu ac yn sgwennu am fod raid i ni dwi meddwl.

Roedd fy hen daid yn 'sgwennwr - awdur Y Gŵr o Baradwys i'r rhai ohonoch sy'n adnabod y llyfr - roedd fy nheidiau yn gerddorol a fy mam a'i chwaer yn canu ac yn cyfansoddi.

Dim byd ffurfiol cofiwch chi. Fel arfer doedd o'n golygu dim mwy na chanu o gwmpas y piano neu â gitâr ar ddiwedd parti teuluol.

Ond mae hyn i gyd wedi siapio fy awch am gerddoriaeth heb os. Felly, dyma eistedd i lawr a dechrau meddwl o ddifri am y caneuon y byddwn i'n hoffi iddyn nhw gael eu clywed yn fy angladd i.

Mae 'na dipyn i'w gysidro 'chi! Yn un peth, sut mae'r gerddoriaeth am effeithio'r bobl sy'n bresennol. "Er mai fy angladd i ydi o", meddwn i wrthyf fy hun, "dydi o ddim i gyd amdanaf fi."

Image copyright Thinkstock

Felly mae fy newisiadau yn rhai fydd, gobeithio, yn codi calon, yn dwyn atgofion, yn ysbrydoli ac yn rhywbeth i gnoi cîl arnyn nhw.

O'r galon

Mi wnes i ystyried goblygiadau rhoi un o 'nghaneuon i fy hun yn y crochan, neu hyd yn oed gân gan fy nhaid neu fy mam. Un o'r rheiny, beryg, sy'n fy nghynrychioli i fel unigolyn orau.

Ond penderfynais mai'r ego fyddai'n dewis y gân yn hytrach na'r galon.

Mi faswn i am i'r gân fod yn un yr ydw i'n fwyaf hapus efo hi, o ran sain, ansawdd fy llais, yn ieithyddol hardd, ac yn eiriau yr ydw i'n falch ohonyn nhw. Ac yn hynny o beth, balchder fyddai'n arwain y dewis - a dydi hwnnw byth yn driw i neb.

Felly penderfynais adael llonydd i'm caneuon i fy hun - os bydd y bobl sy'n bresennol am glywed cân gen i mi gawn nhw dyrchu am CD a gwrando unrhyw bryd.

I glywed dewisiadau Meinir Gwilym gwrandewch ar Er Cof a Chadw, BBC Radio Cymru, Dydd Gwener, 26 Mehefin, 12:31

Image copyright Antenna

Hefyd ar y BBC