Mellt Bannau Brycheiniog 'yn debyg i ffilm'

Ambulance in Brecon Beacons following lightning strikes
Image caption Cafodd y gwasanaethau brys eu galw am oddeutu hanner dydd

Mae hyfforddwr Cadetiaid y Fyddin wedi disgrifio sut iddo geisio achub cerddwr gafodd ei daro gan fellten ar Fannau Brycheiniog.

Ddydd Sul cafodd y gwasanaethau brys eu galw i ddau leoliad gwahanol ar y Bannau ar ôl i bedwar o bobl gael eu taro gan fellt.

Bu farw dau o'r dynion, un ar fynydd Corn Du a'r llall ar Fynydd Cribyn.

Roedd dau ddyn arall yn cael eu trin yn yr ysbyty. Mae un wedi ei ryddhau erbyn hyn.

'Tebyg i ffilm'

Image copyright james nunn
Image caption Roedd James Nunn yn ceisio rhoi gofal i un o'r dynion am 45 munud

Roedd James Nunn, sy'n hyfforddwr cadetiaid, yn cerdded ar fynydd Pen y Fan pan waethygodd y tywydd.

"Roeddwn yn trio mynd i ben y mynydd pan newidiodd y tywydd," meddai.

"Mewn camgymeriad fe ddechreuodd y criw gerdded tuag at Corn Du. Wrth i ni ddringo fe glywsom ni'r fellten yn taro copa'r mynydd.

"O fewn ychydig fe welsom ni fenyw yn ceisio achub ei ffrind.

"Fe wnaethom ni geisio ei adfer a hynny am 45 munud cyn i'r Tîm Achub mynydd gyrraedd. Yna fe gyrhaeddodd hofrennydd Sea King.

"Y ni oedd yr olaf i gael ein hachub - roedd y cyfan yn debyg i ffilm.

"Roedd hi'n ddiwrnod mor dawel a heddychlon ar waelod y mynydd."

Anafiadau difrifol

Image caption Aelodau o Dîm Achub Canolog Bannau Brycheiniog ar y safle

Yn ddiweddarach daeth cadarnhad bod dau ddyn wedi marw o ganlyniad i'r mellt.

Dywedodd llefarydd ar ran Heddlu Dyfed Powys bod dau arall wedi eu hanafu.

Roedd un mewn cyflwr difrifol, ond nid oedd anafiadau'r ail ddyn mor ddifrifol.

Daeth yr alwad gyntaf i'r Gwasanaeth Ambiwlans am 12:04 ddydd Sul, gydag adroddiad bod dyn tua 50 oed wedi ei daro.

Roedd timau achub mynydd yn cynnal ymarferion ar fynyddoedd Corn Du a Phen-y-Fan ar y pryd, ac felly wedi medru ymateb yn gyflym iawn i'r argyfwng.

Llwyddodd tri o'r timau achub gyrraedd y safle o fewn 35-40 munud - llawer cynt nag arfer.

'Neilltuol'

Dywedodd Mark Jones o Dîm Achub Mynydd Canol y Bannau:

"Dwi wedi bod yn Nhîm Achub y Bannau ers 30 mlynedd ac erioed wedi gweld unrhyw beth fel hyn.

"Mae gweld unrhyw un yn cael ei daro gan fellten yn anarferol iawn, ac i weld mwy nag un person yn cael eu taro mewn lleoliadau gwahanol... wel mae'n neilltuol."

Dywedodd Mr Jones fod ei dîm ar ymarferion mewn dyffryn islaw Pen-y-Fan pan ddaeth y mellt a tharanau.

"Roedd yn swnllyd iawn," meddai. "Fe ddaethon ni â'r ymarferiad i ben a dyna pryd ddaeth yr alwad am y mellt."

Bu aelodau tri o dimau achub arall yn rhan o'r ymgyrch, sef timau Brycheiniog, Gorllewin y Banau a Longtown.

Dywedodd Mark Jones o Dîm Achub Mynydd Canol y Bannau:

"Dwi wedi bod yn Nhîm Achub y Bannau ers 30 mlynedd ac erioed wedi gweld unrhyw beth fel hyn.

"Mae gweld unrhyw un yn cael ei daro gan fellten yn anarferol iawn, ac i weld mwy nag un person yn cael eu taro mewn lleoliadau gwahanol... wel mae'n neilltuol."

Dywedodd Mr Jones fod ei dîm ar ymarferion mewn dyffryn islaw Pen-y-Fan pan ddaeth y mellt a tharanau.

"Roedd yn swnllyd iawn," meddai. "Fe ddaethon ni â'r ymarferiad i ben a dyna pryd ddaeth yr alwad am y mellt."

Bu aelodau tri o dimau achub arall yn rhan o'r ymgyrch, sef timau Brycheiniog, Gorllewin y Bannau a Longtown.