Degawd y Doctor yng Nghymru

Dalec Dr who
Image caption Mae hi'n 10 mlynedd ers i'r cymeriadau arallfydol yma symud i Gaerdydd

Bydd cyfres newydd Doctor Who yn dechrau ar 19 Medi ac mae'r gyfres eiconig yn dathlu 10 mlynedd ers dychwelyd i'r sgrîn fach. Ers 2005 mae'r gyfres wedi cael ei chynhyrchu yma yng Nghymru, ond faint o ddaioni mae'r rhaglen wedi ei gwneud i Gymru mewn gwirionedd?

Mae Dylan Williams yn golofnydd teledu i gylchgrawn Golwg. Mae'n asesu llwyddiant Dr Who ar ran Cymru Fyw:

Mae'n anodd credu bod y Doc wedi ymgartrefu yma ers 10 mlynedd, a does dim dwywaith bod y brifddinas wedi elwa ar hynny. Mae'r credits cloi yn frith o enwau Cymraeg ymhlith y criw cynhyrchu.

Mae'r lleoliadau ffilmio ac atyniad (drud) y 'Dr Who Experience' yn denu tyrfaoedd i Fae Caerdydd, ac ambell westy'n cynnig pecyn gwyliau arbennig Dr Who i'r ffans mwyaf pybyr.

Ac i'r Cymry pybyr, rhan o'r apêl ydi adnabod llefydd fel traethau Bro Morgannwg, Castell Coch, Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd a Sain Ffagan yn cogio bod yn Llundain Oes Fictoria, Almaen y 1940au neu blaned Gallifrey.

A dyna'r drwg. Cogio bod yn pob man arall ond Caerdydd a Chymru mae Doctor Who, tra'r oedd y chwaer gyfres Torchwood (2006-2011) - beth bynnag oedd eich barn am John Barrowman - wedi'i gosod yn blwmp ac yn blaen yn y Gaerdydd fodern hyderus, a chyda actorion fel Eve Myles, Gareth David-Lloyd a Kai Owen yn cyflwyno'r acen Gymreig i'r byd a'r betws.

Image caption Mae'r 'Dr Who Experience' wedi denu mileodd o ymwelwyr i Gaerdydd

Mae Cyfarwyddwr BBC Cymru, Rhodri Talfan Davies, yn credu y dylai Cymru fod yn falch bod cyfresi Dr Who yn cael eu cynhyrchu yma:

Efallai mai'r hyn sydd mor anghyffredin am lwyddiant Doctor Who yw'r ffaith ei fod yn gwella bob blwyddyn. Mae safon y cynhyrchu yn syfrdanol, yr ysgrifennu yn odidog ac apêl y rhaglen yn tyfu bob dydd.

Ond yn fwy na hynny, does dim amheuaeth ei fod wedi trawsnewid argraffiadau o'r diwydiant yng Nghymru a'r dalent sy'n gweithio yma.

Mae pawb wedi chwarae eu rhan yn y llwyddiant ysgubol - gan gynnwys partneriaid yn y sector annibynnol, ein cymuned llawrydd wych a Llywodraeth Cymru.

Ond dwi'n meddwl mai Doctor Who oedd y catalydd. Bu i'r llwyddiant wneud i bawb gerdded ychydig yn dalach a meddwl ychydig yn ehangach. Ac mae Cymru yn parhau i adeiladu ar y seiliau cadarn yma.

A ddylai'r sioe fod yn fwy Cymreig? Dewch 'mlaen, stori yw hon am Ddoctor arallfydol o Gallifrey sy'n croesi rhwng amser a'r gofod!

Wrth gwrs ein bod am gynhyrchu mwy o ddramau sy'n efelychu bywyd Cymreig, ond dwi erioed wedi bod o'r farn mai'r ateb i'r sialens arbennig honno yw parcio'r Tardis yn Splot bob wythnos."

Image caption Y Doctor (Peter Capaldi) yng Nghastell Caerdydd

Dadansoddiad Huw Thomas, Gohebydd y Cyfryngau, BBC Cymru:

Mae Doctor Who yn un o frandiau teledu mwya'r byd, ac yn llygaid y diwydiant cynhyrchu yng Nghymru, atgyfodiad y gyfres sy'n gyfrifol am ffyniant gweddill y sector yng Nghymru.

Pob tro mae 'na gyhoeddiad am saethu ffilm newydd yng Nghymru, neu stiwdios yn agor eu drysau, mae'r penderfyniad i leoli'r Doctor ym Mae Caerdydd yn aml yn ddylanwadol.

Mae rhai dal i gwyno am ddiffyg Cymreictod gweledol y gyfres, ac wrth i'r Doctor deithio'r bydysawd bob wythnos, rhaid byw mewn gobaith mai Gŵyr nid Gallifrey fydd pen taith Peter Capaldi rhyw ddiwrnod.

Yn ddiweddar dywedodd pennaeth y gyfres, Steven Moffat, ei fod am iddi barhau am byth.

Ond hyd yn oed os daw popeth i ben yfory, bydd gan Doctor Who waddol gyfoethog o safbwynt twf y diwydiannau creadigol yng Nghymru a'r hyder sydd gan gynhyrchwyr i ddod i ffilmio'u rhaglenni newydd yma.

Dr Who, BBC One, Nos Sadwrn, 19 Medi, 19:40

Image caption Mae'r Doctor a'r Tardis yma i aros