Pennaeth theatr: Cyfnod 'bywiog' i Gymru

John McGrath
Image caption Mae John McGrath yn gadael ei swydd ddiwedd y flwyddyn

Mae Prif Weithredwr a sefydlydd National Theatre Wales (NTW) yn dweud ei fod yn gadael yn ystod cyfnod "bywiog" i ddiwylliant Cymru.

Bydd John McGrath yn rhoi'r gorau i'w swydd ddiwedd 2015 i fynd i weithio gyda Gŵyl Ryngwladol Manceinion.

Mi aeth Mr McGrath ati i sefydlu NTW yn 2009.

Y nod oedd llwyfannu cynyrchiadau gwreiddiol a chreadigol mewn lleoliadau anghyffredin o gwmpas y wlad.

"Rwy' wir yn meddwl bod y celfyddydau yng Nghymru mewn sefyllfa fywiog iawn ar y foment," meddai.

'Celf yn unrhyw le'

Y cynhyrchiad cyntaf gafodd ei lwyfannu gan NTW a'i gyfarwyddo gan Mr McGrath oedd 'A Good Night Out in the Valleys'. Cafodd ei dangos gyntaf ym mis Mawrth 2010 yng Nghoed Duon.

Bu hefyd yn goruchwylio sioeau fel 'The Radicalisation of Bradley Manning', 'Mametz', a chynhyrchiad Michael Sheen, 'Passion', gafodd ei berfformio ym Mhort Talbot.

Ar hyn o bryd, mae 'The Insatiable, Inflatable Candylion', sydd wedi ei seilio ar gerddoriaeth Gruff Rhys, ymlaen yn Stadiwm Swalec, Caerdydd.

"Mae wedi bod yn hyfryd i weld yr holl gwmnïau ifanc annibynnol, y perfformiadau newydd a hefyd yr artistiaid, sydd yn creu darnau o waith ac yn cyflwyno'r gwaith ym mhob math o lefydd," meddai Mr McGrath.

"Os ydy NTW wedi ysbrydoli pobl i feddwl y gallwch chi ddangos celf yn unrhyw le, wel mae hon yn etifeddiaeth wych i ni."

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Gruff Rhys yn trafod cyfraniad NTW

'Lleisiau gwahanol'

Mae sioeau NTW wedi cael eu perfformio ar draws y wlad, gan gynnwys mewn cymunedau lle nad yw cynyrchiadau fel arfer yn cael eu dangos.

Mae hyn yn egwyddor bwysig i Mr McGrath.

"Am ein bod ni yn theatr genedlaethol mae 'na gymaint o leisiau gwahanol, straeon gwahanol, artistiaid gwahanol i weithio gyda nhw, a chymunedau i drio'u cyrraedd," meddai.

"Mae hynny yn golygu bod gennych chi gyfrifoldeb i feddwl o'r newydd bob tro."

Image caption 'The Insatiable, Inflatable Candylion' yw perfformiad olaf NTW gyda John McGrath wrth y llyw

Wrth iddo baratoi i roi'r gorau i'w swydd mae'n dweud bod hi'n bwysig bod timau sydd yn arwain sefydliadau celfyddydol "yn cael eu hadfywio'n barhaus."

"Pan ges i gynnig swydd ffantastig mewn dinas dwi'n ei charu, Manceinion, fe feddyliais y byddai hynny'n gam gwych i fi ac yn her newydd, cyffrous.

"Ond mi oedd hi hefyd yn teimlo mai dyma'r cyfnod iawn i drosglwyddo'r awenau, i roi cyfle i rywun arall wneud un o'r swyddi gorau yn y byd."