Teulu'n ennill apêl 'treth ystafell wely'

Paul Rutherford a'i ŵyr Warren
Image caption Paul Rutherford a'i ŵyr Warren

Mae nain a thaid o Sir Benfro sy'n gofalu am eu hŵyr 16 oed sy'n anabl, a dynes sydd wedi dioddef camdriniaeth ddomestig, wedi ennill brwydr gyfreithiol yn erbyn yr hyn sy'n cael ei adnabod fel y 'dreth ystafell wely'.

Fe wnaeth barnwyr yn y Llys Apêl yn Llundain dderbyn dadl y gofalwyr fod y dreth yn gwahaniaethu yn erbyn plant ag anableddau difrifol sydd angen gofalwr dros nos.

Hefyd, llwyddodd dynes oedd wedi dioddef camdriniaeth ddomestig i ddadlau bod y dreth yn gwahaniaethu yn annheg yn erbyn dioddefwyr o'r fath a'u plant sydd angen ystafell ddiogel i amddiffyn eu hunain rhag bygythiadau.

Daeth y penderfyniad wedi gwrandawiad ym mis Tachwedd, ond mae'r llywodraeth wedi dweud eu bod yn bwriadu apelio yn erbyn y penderfyniad.

Cyflwr prin

Roedd achos Paul a Susan Rutherford, sy'n dioddef o anableddau eu hunain ac yn gofalu am eu hŵyr Warren, yn un o ddau achos i gael eu clywed yn y llys.

Mae'r ddau yn ofalwyr llawn amser ar Warren, sy'n dioddef o gyflwr prin o'r enw Syndrom Potoki-Shaffer. Nid yw'n gallu cerdded, siarad na bwydo ei hun ac mae angen gofal 24 awr arno.

Gan fod Mr a Mrs Rutherford eu hunain ag anableddau, mae'r ddau yn derbyn gofal gan ofalwyr sydd yn aros dros nos yn eu cartref yn gyson.

Wedi i'r 'dreth ystafell wely' gael ei chyflwyno, bu'n rhaid i'r ddau dalu'r dreth am eu trydedd ystafell wely - sy'n cael ei ddefnyddio gan ofalwyr ac i gadw cyfarpar i helpu Warren.

'Bwriadu apelio'

Mae'r canllawiau presennol yn golygu fod gan oedolyn ag anableddau hawl i ystafell ychwanegol os yw'r oedolyn angen gofal dros nos, ond nid yn achos plant ag anableddau.

Fe wnaeth y teulu apelio, gan ddweud bod y rheolau'n gwahaniaethu'n annheg yn erbyn plant ag anableddau difrifol, a hynny'n groes i Adran 14 o'r Confensiwn Ewropeaidd ar Hawliau Dynol.

Mewn achos buddugol arall, llwyddodd dynes oedd wedi dioddef camdriniaeth ddomestig i ddadlau bod y dreth yn gwahaniaethu'n annheg yn erbyn dioddefwyr o'r fath a'u plant sydd angen ystafelloedd arbennig i ddiogelu eu bywydau rhag bygythiadau.

Dywedodd llefarydd ar ran yr Adran Waith a Phensiynau bod y llywodraeth yn anghytuno gyda phenderfyniad y llys, ac yn bwriadu apelio.

"Rydyn ni'n gwybod y bydd rhai pobl sydd angen mwy o gefnogaeth. Dyna pam rydyn ni'n rhoi dros £870m mewn cyllid ychwanegol dros y bum mlynedd nesaf i sicrhau nad yw pobl mewn sefyllfaodd anodd yn methu allan."