Tu ôl i'r tîm: Prav Mathema

Mae Cymru Fyw wedi cael cipolwg ar waith rhai o aelodau pwysicaf tîm rygbi Cymru.

Na, nid y chwaraewyr, ond y swyddogion sy'n gweithio'n galed tu ôl i'r llenni i geisio sicrhau llwyddiant i wŷr Warren Gatland ar y cae.

Prav Mathema, rheolwr meddygol Undeb Rygbi Cymru, sy'n sôn am y gwaith o sicrhau bod y garfan yn holliach:

Image copyright Ben Evans/Huw Evans Agency
Image caption Prav Mathema a Warren Gatland yn cadw llygaid barcud ar y chwaraewyr yn ystod sesiwn hyfforddi

Monitro ffitrwydd

Ar ddiwrnod hyfforddi arferol, mae'r gwaith yn dechrau am 07:00 er mwyn paratoi ar gyfer y cyfarfod meddygol am 07:45.

Mae'r adran feddygol - fi, Dr Geoff Davies (meddyg chwaraeon y tîm cenedlaethol), ein ffysiotherapyddion Mark Davies (neu 'Carcus') a Craig Ranson, ynghyd â'r ddau therapydd meinwe meddal (soft tissue) Angela Rickard a Sarah Jacobs - yn cyfarfod cyn i'r chwaraewyr gyrraedd.

Byddwn ni'n trafod amserlen y dydd, anghenion y chwaraewyr a beth sydd angen ei wneud cyn y sesiynau sydd o'n blaenau.

Mae'r monitro boreuol yn dechrau wrth i'r chwaraewyr gyrraedd - mae nhw'n nodi unrhyw anafiadau, cyhyrau stiff neu salwch yn y system fonitro.

Rydyn ni hefyd yn cynnal monitro cyhyr ysgerbydol, yn arbennig i asesu unrhyw newidiadau i symudedd neu gryfder cyrff y chwaraewyr. Mae'r holl wybodaeth yma yn ein galluogi i baratoi hyfforddiant ar gyfer anghenion pob chwaraewr yn unigol.

Image copyright Ben Evans/Huw Evans Agency
Image caption Gall diwrnod gêm fod yn brysur iawn i Prav a'i dîm o feddygon

Ar ôl hyn mae'r pennaeth perfformiad corfforol a minnau yn cael cyfarfod ynglŷn â pha chwaraewyr sydd ar gael ar gyfer hyfforddiant a beth byddan nhw'n medru eu cwblhau gydol y dydd. Rydyn ni'n asesu pob chwaraewr yn unigol a thrafod newidiadau posib i'w llwyth hyfforddi.

Wedi hynny, mae gan y tîm meddygol tua dwy awr a hanner i drin a strapio unrhyw chwaraewr sydd ei angen.

Image copyright Ben Evans/Huw Evans Agency
Image caption Mae anafiadau yn gyffredin iawn yn y gêm fodern

Sesiynau hyfforddi

Mae'r hyfforddi yn dechrau am 10:15 a lle bynnag maen nhw'n hyfforddi - ar y caeau, yn y gampfa neu yn y Ganolfan Rhagoriaeth Genedlaethol - mae yna aelod o'r tîm meddygol wrth law.

Yn dilyn sesiwn y bore, rydyn ni'n dod at ein gilydd dros ginio a nodi unrhyw newidiadau ers y bore, gan drafod unrhyw driniaeth ychwanegol neu newidiadau i'r hyfforddiant sydd eu hangen ar y chwaraewyr.

Wedyn, mae ganddon ni gyfnod arall o ddwy awr i roi triniaeth cyn sesiwn y tîm yn y prynhawn.

Bydd yr holl dîm meddygol ar ymyl y cae yn y sesiwn yma, oherwydd mai dyma pryd mae'r rhan fwyaf o hyfforddiant cyffwrdd yn digwydd.

Ar ddiwedd y prynhawn, rydyn ni'n trin y chwaraewyr yn ôl eu cyflwr ar ôl y sesiwn. Rydyn ni hefyd yn gallu parhau i'w trin yn hwyr i'r noswaith a dechrau eto y peth cyntaf y bore wedyn.

Cafodd yr erthygl hon ei chyhoeddi am y tro cyntaf ym mis Mawrth 2015.