Etholiad: Llafur yn fyr o fwyafrif wrth i UKIP ddathlu

llafur
Image caption Bu Carwyn Jones yn yr Eglwys Newydd yn dathlu gyda aelodau o'r blaid

Mae Llafur yn brin o fwyafrif yn y Cynulliad wrth i UKIP gipio eu seddi cyntaf yn y Senedd.

Daeth sioc fawr yr noson wrth i arweinydd Plaid Cymru, Leanne Wood, guro Leighton Andrews o'r blaid Lafur i gipio'r Rhondda gyda mwyafrif o 3,459.

Ond mae Llafur yn parhau'r blaid fwyaf yn y Cynulliad ym Mae Caerdydd ar ôl ennill 29 allan o'r 60 sedd.

Fe gipiodd Plaid Cymru 12 sedd, y Ceidwadwyr 11, UKIP saith a'r Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig un.

Sedd y Rhondda oedd yr unig etholaeth i newid dwylo, gyda Llafur yn dal eu gafael ar y 27 arall.

Image caption Steffan Lewis, un o'r Aelodau Cynulliad newydd yn y Siambr

Mae'r cyn Aelodau Seneddol Ceidwadol, Neil Hamilton a Mark Reckless, ymysg y saith Aelod Cynulliad newydd i UKIP, gyda phob un yn cael eu hethol ar y rhestr ranbarthol.

Bu'n noson siomedig i'r Ceidwadwyr Cymreig gyda'r blaid yn methu ennill rhai o'r seddi ymylol a dargedwyd ganddynt.

Kirsty Williams yw'r unig aelod dros y Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig wedi iddi gael ei hail ethol yn gyffyrddus ym Mrycheiniog a Sir Faesyfed.

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Fe wnaeth y blaid Lafur yn well na'r disgwyl, meddai Carwyn Jones

Seddi

Mae De Clwyd, Dwyrain Casnewydd, Alun a Glannau Dyfrdwy, Gwyr, Gogledd Caerdydd, Caerdydd Canolog a Llanelli ymhlith y seddi mae Llafur wedi eu cadw.

Mae Plaid Cymru wedi dal gafael yn Arfon, Dwyfor Meirionnydd, Ceredigion, Ynys Môn, Dwyrain Caerfyrddin a Dinefwr.

Fe wnaeth y Ceidwadwyr gadw Aberconwy, Gorllewin Clwyd, Preseli Penfro, Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro, Maldwyn a Mynwy.

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Dadansoddiad Richard Wyn Jones o ffawd Plaid Cymru

Aelodau newydd

Mae yna rhai Aelodau Cynulliad newydd sbon wedi eu hethol, gan gynnwys Hannah Blythyn, Dawn Bowden, Rhiannon Passmore, Jayne Bryant, Vikki Howells a Jeremy Miles i Lafur.

Yn ogystal, bydd Hefin David, Lee Waters a Huw Irranca-Davies yn ymuno ag aelodau newydd y blaid.

Mae Sian Gwenllian ac Adam Price wedi eu hethol am y tro cyntaf dros Blaid Cymru.

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Bu'n noson siomedig i'r Ceidwadwyr, meddai Aelod Seneddol y blaid, Guto Bebb

Mae'r nifer sydd wedi pleidleisio y tro yma yr uchaf ers 1999, sef 45.3%.

Roedd arolwg barn nos Iau ar gyfer ITV Cymru wedi awgrymu y byddai Llafur yn parhau'r blaid fwyaf yn y Cynulliad.

Roedd hwnnw yn dweud y byddai'r blaid yn ennill 27 sedd - tair yn llai nag yn 2011, Plaid Cymru yn ail gyda 12 o seddi, y Ceidwadwyr gyda 11, UKIP yn cipio wyth a'r Democratiaid Rhyddfrydol yn ennill dwy.

Mae Cymru hefyd yn dewis pedwar Comisiynydd Heddlu ond bydd y cyfri hynny yn digwydd ddydd Sul.