Angen ehangu cynllun 'arloesol' carchar

uned
Image caption Corin Morgan-Armstrong yng ngharchar y Parc

Mae'r Gweinidog Carchardai Andrew Selous A.S. wedi dweud y dylid defnyddio'r syniad o ddatblygu perthynas glos teuluoedd i hybu'r gwaith o ailsefydlu tadau sy'n garcharorion ymhob carchar.

Mae arolygwyr wedi dweud bod gwaith "arloesol a radical" yng ngharchar y Parc ym Mhen-y-bont ar Ogwr ymysg y "gorau y maen nhw wedi ei weld erioed."

Agorodd y carchar uned ymyriad i deuluoedd gyda 60 gwely ynddi yn 2010.

Dywedodd Cymdeithas y Swyddogion Carchar wrth raglen Eye on Wales ar BBC Radio Wales: "Fe fyddwn yn croesawu mwy o ymweliadau teuluol ond does ganddo ni ddim digon o staff na'r cyfleusterau o achos diffyg buddsoddiad."

Fe wnaeth arolygwyr carchardai gyhoeddi canlyniadau dau ymweliad di-rybudd gyda charchar y Parc yn hwyr yn 2015 ac yn gynnar eleni.

Daeth yr arolygon i'r casgliad fod gwaith y carchar gyda theuluoedd yn hybu carcharorion i ymwneud â bywydau eu plant.

Yr uned ymyriad teuluoedd yn y carchar preifat yw'r un o'r rhai mwyaf yng Nghymru a Lloegr, ac mae'n cynnig ystod eang o raglenni a gweithgareddau i garcharorion yn y gobaith o geisio eu galluogi i gynnal a gwella eu perthynas deuluol.

Mae'r carchar wedi gweithio gyda Barnado's Cymru ers tua 10 mlynedd yn y gobaith o geisio gwneud y carchar yn lle llai bygythiol i blant sydd gyda thadau'n garcharorion yno.

Mae dros 1,600 o garcharorion dan glo yng ngharchar y Parc.

Image caption Llun ar wal yr uned i deuluoedd yng ngharchar y Parc

Cafodd rhaglen Eye on Wales hawl i ymuno gydag un gweithgaredd yn y carchar - sef sesiwn hwiangerddi i dadau gyda phlant ifanc oedd yn cael ei gynnal gan elusen sydd wedi datblygu partneriaeth gyda'r carchar.

Roedd y dynion oedd yn rhan o sesiwn Rhyme Time wedi eu carcharu am nifer o droseddau gwahanol yn cynnwys trais a chyffuriau.

Dywedodd un carcharor wrth y rhaglen: "Cafodd fy merch ei geni tra roeddwn i yma felly dydw i heb gael cyfle i fagu perthynas gyda hi heblaw am fod mewn grwpiau fel hyn.

"Drwy gydol yr ymweliadau hyn mae'r berthynas wedi datblygu. Wrth edrych ar gyfnod tu allan i'r giatiau hyn, o sefyllfa lle nad oeddwn fyth yn mynd i weld fy merch ar y tu allan, fyth, rwy'n gwybod yn barod ei bod yn gwybod mai fi yw ei thad ac yn rhywun arbennig yn ei bywyd."

Dywedodd pennaeth y rhaglen ymyriad teuluol, Corin Morgan-Armstrong, wrth y rhaglen: "Mae e i gyd yn ymwneud â lleihau ail-droseddu ac mae hefyd am wella canlyniadau dyfodol y plant, a bydd y mwyafrif o'r rhain gyda chanlyniadau negyddol sydd wedi eu pennu o flaen llaw o achos sefyllfa eu rhieni."

Dywedodd y Gweinidog Carchardai Andrew Selous ei bod hi`n "bwysig i ni gofio nad yw teuluoedd carcharorion wedi gwneud dim o'i le; yn achos partneriaid, gwragedd a phlant yn enwedig.

"Mae'r dystiolaeth yn dangos os yw carcharorion yn llwyddo i gynnal perthnasau teuluol cryf maen nhw'n troseddu llai ar ôl cael eu rhyddhau.

"Mae Parc wedi arwain y ffordd ond mae wir angen i ni ddatblygu'r ymarfer gorau yma ar hyd carchardai yng Nghymru a Lloegr."

Image caption Corin Morgan-Armstrong ger yr uned i deuluoedd

Eye on Wales, BBC Radio Wales 12:30, 12 Mehefin