Owen Smith i lansio ei ymgyrch am arweinyddiaeth Llafur

Owen Smith

Wrth lansio ei frwydr ar gyfer arweinyddiaeth y Blaid Lafur dywedodd AS Pontypridd Owen Smith y byddai ef yn codi lefel treth incwm i 50c i'r rhai sydd ar y lefel incwm uchaf.

Mae Mr Smith, ynghyd ag Angela Eagle, yn herio Jeremy Corbyn er mwyn bod yn arweinydd.

Mewn cynhadledd i'r wasg yn ei etholaeth dywedodd Mr Smith fod angen sustem drethi sy'n fwy blaengar.

Mae Mr Corbyn wedi wfftio galwadau i gamu o'i rôl fel arweinydd Llafur, ac yn dweud ei fod e'n mwynhau cefnogaeth mwyafrif yr aelodau cyffredin.

Yn wreiddiol roedd Mr Smith am lansio ei ymgyrch ddydd Iau ond penderfynodd ohirio yn dilyn yr ymosodiad yn Nice.

'Goroesi'r argyfwng'

Dywedodd Mr Smith: "Mae hyn yn foment peryglus iawn i Lafur.

"Os ydyn ni'n parhau ar y trywydd hwn bydd y blaid rwy'n ei garu yn cael ei ddinistrio a'i hollti. Dydw i ddim yn barod i adael i hynny ddigwydd.

"Rhaid i'r Blaid Lafur oroesi'r argyfwng yma ac uno. Mae'n rhaid i ni wneud hynny i'r miliynau o bobl ar draws Prydain sy'n edrych at y Blaid Lafur i roi gobaith ac optimistiaeth i'w bywydau.

"Felly mae angen cenhedlaeth newydd o ASau Llafur i gamu i'r adwy a sicrhau dyfodol y blaid. Fi yw'r unig berson yn y ras yma all wneud hynny."

Image caption Mae Owen Smith yn herio Angela Eagle a Jeremy Corbyn am arweinyddiaeth y blaid

Mae'r gŵr 46 mlwydd oed wedi bod yn aelod o'r blaid ers oedd yn 16, pan oedd yn ddisgybl yn Ysgol Gyfun Bechgyn y Barri ym Mro Morgannwg cyn symud ymlaen i astudio Hanes a Ffrangeg ym Mhrifysgol Sussex.

Yna, fe ddechreuodd ei yrfa mewn newyddiaduraeth gyda'r BBC, lle bu'n gweithio fel cynhyrchydd radio a theledu ar raglen Today BBC Radio 4 a rhaglen radio Good Morning Wales BBC Cymru.

Fe adawodd Mr Smith y BBC i weithio fel ymgynghorydd i'r llywodraeth i Paul Murphy, yn bennaf yn Swyddfa Gogledd Iwerddon.

Wrth weithio fel lobïwr ar gyfer cwmni fferyllol Pfizer, fe wnaeth Mr Smith ei gais cyntaf am sedd yn Nhŷ'r Cyffredin pan fu'n cystadlu isetholiad Blaenau Gwent yn 2006.

Ond daeth ei lwyddiant gwleidyddol yn yr etholiad cyffredinol yn 2010 pan enillodd ei sedd leol, Pontypridd, ac yn ei etholaeth fydd yn lansio ei ymgyrch ddydd Sul.

Image copyright PA

Ail wladoli

Roedd saith o'r 25 aelod seneddol Llafur Cymreig yn bresennol yn y lansio er mwyn cefnogi ymgyrch Mr Smith.

Yn ogystal â chodi trethi i'r bobl sydd ar y lefelau incwm uchaf dywedodd Mr Smith y byddai yn ail wladoli'r rheilffyrdd, ac yn sicrhau "dyfodol gwell" drwy greu cronfa buddsoddi £200 biliwn er mwyn ailadeiladu isadeiladwaith y DU.

Yn ysgrifennu yn yr Observer ddydd Sul fe wnaeth Ms Eagle adleisio barn Mr Smith fod y blaid mewn peryg o rwygo'i hun yn ddarnau, gan ychwanegu fod y blaid "mor rhanedig a dwi'n gallu cofio."

"Ond nid yw'n rhy hwyr i roi pethau mewn tref a dwi'n gwybod y gallaf uno'r blaid," meddai.

Mae angen i Mr Smith a Ms Eagle ennill cefnogaeth 51 AS neu ASE i sefyll yn swyddogol ar gyfer yr arweinyddiaeth.

Fe wnaeth y ddau ymddangos ar raglen Andy Marr ar y BBC ddydd Sul.

Cafodd y ddau eu holi ynglŷn â ddylid sicrhau mai dim ond un ymgeisydd a ddylai herio Mr Corbyn, a sut y dylid dewis yr ymgeisydd hwnnw.

Dywedodd Mr Smith y byddai'n well cael un ymgeisydd. Ychwanegodd y gallai hynny gael ei benderfynu ar ôl trafodaethau rhyngddo ef a Ms Eagle neu drwy benderfynu pa ymgeisydd sy'n mwynhau cefnogaeth yr aelodau seneddol Llafur.

Dywedodd Ms Eagle ei bod hi yn paratoi i roi ei hachos gerbron aelodau seneddol ei phlaid ddydd Llun.

Does dim angen i Mr Corbyn ennill cefnogaeth 51 AS neu ASE , a bydd yn cael ei gynnwys yn y bleidlais fel yr arweinydd presennol.

Mae disgwyl i'r bleidlais derfynol i ddewis arweinydd gael ei chynnal ym mis Medi.