MS: Llai na hanner yn derbyn triniaeth

parlys ymledol Image copyright Science Photo Library

Mae Cymdeithas MS Cymru wedi cyhoeddi'r cyntaf mewn cyfres o adroddiadau ar ôl ymgynghori gyda dros 11,000 o bobl yn y DU sy'n diodde' gyda'r clefyd.

Yng Nghymru mae gan 4,900 o bobl MS neu barlys ymledol, ac mae'r clefyd yn taro 100,000 o bobl ar draws y DU.

Mae canlyniadau'r arolwg yng Nghymru yn awgrymu bod 49% o bobl allai gael budd o driniaeth DMT yn gwneud hynny.

Er bod hynny'n gynnydd o 30% yn 2013, mae'n dal ymhell y tu ôl i weddill y DU (56%), Yr Alban (57%) a Gogledd Iwerddon (77%).

Dywedodd cyfarwyddwr Cymdeithas MS Cymru, Lynne Hughes:

"Mae parlys ymledol yn gyflwr anwadal nad oes gwellhad iddo, ac mae'n effeithio ar sustem nerfau'r corff. Mae'n gallu taro'r sydyn, neu yn raddol gan ddod ag ystod o symptomau sy'n gallu cynnwys colli golwg, blinder eithriadol a phroblemau symud.

"Mae pobl sy'n byw gyda'r cyflwr angen triniaethau er mwyn rheoli'r cyflwr.

"Er bod ein hymchwil yn dangos gwelliannau, mae'n rhaid mynd ymhellach er mwyn sicrhau bod pobl sy'n byw gyda pharlys ymledol yn gallu cael y driniaeth gywir ar yr adeg gywir lle bynnag maen nhw'n byw yng Nghymru."

'Angen gwelliannau'

Bydd y Gymdeithas yn cynnal digwyddiad ym mis Hydref gydag arbenigwyr yn y maes a phobl sy'n byw gyda'r cyflwr er mwyn trafod canlyniadau'r adroddiadau.

Cymru oedd y wlad gyntaf yn y DU i gymeradwyo'r driniaeth Savitex yn 2014, ond hyd yma dim ond 1% o'r bobl ymatebodd i arolwg y gymdeithas sy'n ei gymryd.

Mae disgwyl i Gronfa Driniaethau Llywodraeth Cymru wella datblygu triniaethau newydd i gyflyrau fel MS, ond mae cleifion yn cael trafferth cael gafael ar driniaethau sydd ar gael yn barod.

Dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru: "Rydym yn croesawu adborth gan gleifion am safon y gwasanaethau y maen nhw'n eu derbyn, ac yn falch o weld gwelliannau.

"Yn amlwg mae angen gwelliannau o hyd mewn rhai meysydd ac fe fyddwn yn gofyn i gadeirydd y Grŵp Gweithredu Cyflyrau Niwrolegol i dynnu sylw'r byrddau iechyd at yr adroddiad yma fel y gall gael ei ystyried fel rhan o'u cynlluniau i wasanaethau.

"Mae nifer o argymhellion yr adroddiad eisoes wedi eu cynnwys o fewn y cynllun cyflyrau niwrolegol."