Gemau Paralympaidd: Y Cymry sy'n cystadlu ddydd Sadwrn

Paul Davies, Aled Sion Davies a Hollie Arnold

Mae 26 o Gymru yn cystadlu yn y Gemau Paralympaidd yn Rio eleni - 10% o gyfanswm tîm Prydain.

Yn y gemau diwethaf yn Llundain fe wnaeth dîm Prydain ennill 120 o fedalau, gyda 14 o'r rheiny gan y Cymry.

Y tro yma'r targed gan Chwaraeon Cymru yw rhwng 20 a 30 medal rhwng gemau Rio 2016 ac yna Tokyo mewn pedair blynedd.

Dyma'r Cymry fydd yn cystadlu yn Rio ddydd Sadwrn.

Athletau

Enw: Sabrina Fortune

Camp: Taflu Pwysau F20 - Ffeinal

Dyddiad geni: 25 Mai, 1997

Lle magwyd: Bryn y Baal, Yr Wyddgrug

Daeth Fortune yn bedwerydd ym Mhencampwriaeth Athletau IPC y Byd yn Doha y llynedd. Mae ganddi sawl record Gymraeg yn y grwpiau oedran heb fod yn anabl, a hi yw pencampwr Cymru yn y grŵp oedran dan 20 oed.

Enw: Rhys Jones

Camp: 100m T37 - Rownd gyntaf

Dyddiad geni: 30 Mehefin, 1994

Lle magwyd: Cwm Clydach, Tonypandy.

Yn 18 oed cafodd Jones ei ddewis i gynrychioli Prydain yng Ngemau Llundain ac fe ddisgrifiodd y profiad fel un sydd yn digwydd "unwaith mewn oes". Yng Ngemau'r Gymanwlad yn 2014 enillodd fedal efydd yn y ras 100m - tipyn o gamp am ei fod wedi'i anafu am y rhan fwyaf o'r flwyddyn.

Jwdo

Enw: Jack Hodgson

Camp: +100 cilogram - Rownd gyntaf hyd at y ffeinal

Dyddiad geni: 30 Medi, 1996

Lle magwyd: Gainsborough (yn wreiddiol o Lanilltud Fawr)

Fe ymunodd Hodgson gyda Chanolfan Rhagoriaeth Jwdo Prydain yn 2015 ac mae'n byw ac yn hyfforddi ar y safle. Fe enillodd fedalau ym mhrif ddigwyddiadau'r flwyddyn honno ac enillodd fedal arian yng Ngemau'r Byd yn Korea yn 2015. Mae ei frawd hefyd yn cystadlu yn y gamp ar safon genedlaethol.

Tennis Bwrdd

Enw: Paul Davies

Camp: Dosbarth 1 - Rownd gyntaf

Dyddiad geni: 12 Hydref, 1966

Lle magwyd: Pen-y-bont ar Ogwr

Er i Davies chwarae tennis bwrdd yn blentyn ysgol, wnaeth o ddim ailgydio yn y gamp nes iddo droi'n 30 oed. Penderfynodd wneud adeg hynny wedi iddo gael damwain ffordd wnaeth ei barlysu. Y Gemau yn Llundain oedd ei rhai cyntaf ac fe gipiodd y fedal efydd. Ym Mhencampwriaethau Ewrop yn 2013 enillodd fedal arian gan golli i'w ffrind, Rob Davies sydd hefyd yn aelod o dîm Prydain. Yn sgil anaf doedd ddim yn gallu cystadlu yn 2015 ond mae'n dweud ei fod yn benderfynol i ddod yn ôl yn ffit ar gyfer y Gemau yn Rio.

Enw: Rob Davies

Camp: Dosbarth 1 - Rownd gyntaf

Dyddiad geni: 14 Awst, 1984

Lle magwyd: Aberhonddu

Roedd Davies yn chwarae rygbi'n rhannol broffesiynol nes iddo ddioddef anaf i linyn asgwrn y cefn pan oedd yn 21 oed. Yn Ysbyty Rookwood cafodd ei annog gan chwaraewr tennis bwrdd para rhyngwladol, Sara Head oedd yn gwirfoddoli yn yr ysbyty, i drio'r gamp. Yn 2011 cafodd fedal arian yn y cystadlaethau unigol a thîm ym Mhencampwriaethau Ewrop. Roedd yn siomedig na chafodd fedal yng Ngemau Llundain, ond roedd 2013 yn flwyddyn lwyddiannus iddo wrth iddo ddod yn bencampwr Ewrop. Lwyddodd i amddiffyn ei deitl unigol Ewropeaidd yn 2014 a 2015 ac mae wedi ailennill ei safle ar frig detholion y byd yn y dosbarth 1.

Enw: Paul Karabardak

Camp: Dosbarth 6 - Rownd gyntaf a rownd yr wyth olaf

Dyddiad geni: 3 Hydref, 1985

Lle magwyd: Abertawe

Cyn cael strôc fawr yn 10 oed roedd Paul Karabardak yn chwaraewr pêl-droed brwd. Ond unwaith y dechreuodd chwarae tennis bwrdd daeth llwyddiant yn gyflym iddo. Enillodd fedal efydd tîm yn 16 oed yn y Pencampwriaethau Ewropeaidd. Cafodd fedal aur yn yr US Open yn San Diego yn 2013 a daeth mwy o fedalau yn 2014. Enillodd fedal aur ac arian a chyrhaeddodd rownd gynderfynol Pencampwriaethau Ewrop yn Nenmarc y llynedd.

Image copyright onedition

Enw: Sara Head

Camp: Dosbarth 3 - Rownd gyntaf

Dyddiad geni: 12 Ebrill, 1980

Lle magwyd: Beddau

Mae Head wedi cystadlu ddwywaith dros Gymru yng Ngemau'r Gymanwlad a'r Gemau Paralympaidd yn Llundain lle enillodd fedal efydd yn y gystadleuaeth tîm. Roedd yn chwarae pêl-fasged cadair olwyn nes iddi ddechrau chwarae tennis bwrdd gyda'i chariad yn 2001. Cafodd wersi yn gyfrinachol er mwyn gwneud yn siŵr y byddai yn ei guro ac fe ddaeth i sylweddoli ei bod yn hoffi'r gamp.

Pêl-fasged Cadair Olwyn

Enw: Clare Griffiths

Gemau: Prydain v Yr Almaen

Dyddiad geni: 18 Medi, 1979

Lle magwyd: Marlow (teulu o Gasnewydd)

Torrodd Griffiths ei chefn mewn damwain marchogaeth yn 18 oed. Cyn y ddamwain roedd yn chwaraewr hoci da, ac roedd yn chwaraewr pêl fasged naturiol o'r eiliad y gafaelodd yn y bêl. Fe wnaeth hi rannu capteiniaeth tîm Prydain yng Ngemau Llundain a daeth y tîm yn seithfed. Griffiths oedd un o'r menywod Prydeinig cyntaf i chwarae pêl-fasged dramor pan symudodd i'r Eidal yn 2004 i chwarae i glwb Sassari yng Nghynghrair yr Eidal.

Image copyright onedition

Enw: Phil Pratt

Gemau: Prydain v Brasil

Dyddiad geni: 2 Chwefror, 1994

Lle magwyd: Caerdydd

22 oed yw Pratt ond mae eisoes wedi cael llawer o brofiad rhyngwladol ac wedi cael llwyddiant ym Mhencampwriaethau Ewrop gan ennill y fedal aur dan-22 oed yn 2014 a'r tlws hŷn flwyddyn yn ddiweddarach. Yn 2014 roedd yn nhîm cyntaf Prydain ym Mhencampwriaethau'r Byd yn Ne Korea.