Skates: 'Diwedd ar symud diamod'

EU and Wales flags

Mae Ysgrifennydd Economi Cymru, Ken Skates, wedi dweud wrth BBC Cymru nad oes modd cadw hawl pobl i symud yn ddiamod i'r DU unwaith fod y DU wedi gadael yr Undeb Ewropeaidd.

Yr wythnos diwethaf fe wnaeth Llywodraeth Cymru gefnogi cynnig gan y Ceidwadwyr yn y Senedd ym Mae Caerdydd yn dweud y dylai'r DU fod â hawl "mynediad i'r farchnad sengl" - yn hytrach na bod yn "aelod llawn" o'r farchnad sengl.

Mae'r rhan fwyaf o sylwebyddion yn credu y byddai aelodaeth lawn o'r farchnad sengl hefyd yn golygu hawl diamod i bobl yr UE symud i'r DU.

Ond ar y llaw arall fe allai dim ond cael hawl "mynediad" i'r farchnad sengl ei gwneud yn anoddach i gwmnïau yma i fasnachu gyda chwmnïau yn yr UE.

Dywedodd Mr Skates ar raglen Sunday Supplement BBC Cymru ei bod yn bwysig fod gan fusnesau yng Nghymru "fynediad" i'r farchnad sengl.

Ond dywedodd ei fod yn derbyn fod pleidlais y refferendwm ym Mehefin yn dangos pryder ar ran yr etholwyr fod diffyg rheolaeth ar niferoedd y mewnfudwyr.

"Oherwydd diffyg gwybodaeth am gyfeiriad Llywodraeth y DU, y Blaid Geidwadol a Theresa May, rydym ni yn ceisio llenwi'r bwlch ar hyn o bryd gyda dadl dros sicrhau fod Prydain yn parhau a mynediad dirwystr i'r farchnad sengl, tra hefyd yn cydnabod yn ystod y refferendwm fod mewnfudo yn bwnc pwysig.

"Felly ni allwn barhau â'r drefn sy'n caniatáu hawl diamod pobl i symud i'r DU.

"Roedd hynny yn rhan fawr o ymgyrch y rhai oedd am adael, ac yn rheswm pam i nifer bleidleisio o blaid gadael yr UE."

'Brexit haearnaidd'

Dywedodd Sian Gwenllian, AC Plaid Cymru, y dylai Llywodraeth Cymru fod yn dadlau yn gref y dylai'r DU aros yn aelod llawn o'r farchnad sengl.

"Fe ddylai'r llywodraeth fod yn cefnogi aelodaeth lawn o'r farchnad sengl. Rŵan, mae yna wahanol fodelau i gael ar gyfer hynny, a dyliai'r llywodraeth fod yn ymchwilio i'r rhain.

"Mae'n ymddangos i mi eu bod yn fodlon derbyn y Brexit haearnaidd... sydd yn dilyn trywydd y Torïaid a UKIP...."

Hefyd ar y rhaglen dywedodd Caroline Jones, UKIP, a Nick Ramsey o'r Ceidwadwyr eu bod o blaid cael mynediad i'r farchnad sengl, ond gan dderbyn y byddai hyn yn fwy na thebyg yn arwain at dariff ar nwyddau o Gymru a'r DU sy'n cael eu gwerthu i'r UE.