Ffigyrau blaenllaw yn beirniadu cynllun Amgueddfa

amgueddfa

Mae ffigyrau blaenllaw mewn nifer o amgueddfeydd ym Mhrydain wedi beirniadu cynlluniau Llywodraeth Cymru i uno Amgueddfa Cymru a Cadw.

Yn ôl Cymdeithas yr Amgueddfeydd fe allai'r cynlluniau beryglu sefydlogrwydd ariannol yr amgueddfa.

Mae'r Ysgrifennydd Economi Ken Skates wedi dweud yn y gorffennol ei fod yn awyddus i greu sector treftadaeth sydd yn "uchelgeisiol yn fyd eang."

Mae Mr Skates yn ystyried creu corff newydd o'r enw Cymru Hanesyddol a fyddai yn rheoli Cadw yn ogystal â'r amgueddfeydd cenedlaethol.

Mae pwyllgor wedi ei sefydlu ganddo er mwyn ystyried sut i wneud y defnydd ariannol gorau o gyrff treftadaeth Cymru.

Mae'r pwyllgor yn ystyried dyfodol cyrff eraill hefyd, gan gynnwys y Llyfrgell Genedlaethol.

'Colli annibyniaeth'

Cafodd gynlluniau Mr Skates eu herio gan Gyfarwyddwr Amgueddfeydd Cenedlaethol Lerpwl, Dr David Fleming.

Mewn llythyr a ddanfonwyd at Gadeirydd Pwyllgor Diwylliant y Cynulliad Cenedlaethol, Bethan Jenkins, dywedodd Dr Fleming: "Mae unrhyw weithred sydd yn bygwth yr egwyddor hyd-braich o lywodraethu'r amgueddfa genedlaethol yn rhoi'r neges anghywir ynglŷn ag agweddau Cymreig tuag at ddemocratiaeth."

"Mae yna ofn y gallai proses uno arwain at golli annibyniaeth Amgueddfa Cymru."

"Fedra i ddim pwysleisio digon pwysigrwydd rôl yr amgueddfa ym mywyd cenedlaethol Cymru, ac fe fyddai gwanhau hynny yn achosi difrod."

Mae cyfarwyddwr Museum Association, sydd yn cynrychioli 600 o sefydliadau hefyd wedi mynegi pryder a chyn gadeirydd Cyngor Celfyddydau Cymru, yr Athro Dai Smith.

Doedd Llywodraeth Cymru ddim eisiau ymateb i'r sylwadau nos Iau - ond mewn datganiad blaenorol fe ddywedodd yr Ysgrifennydd Treftadaeth ei fod yn awyddus i adeiladu sector sydd yn "uchelgeisiol yn fyd eang."

Dywedodd Ken Skates: "Er mwyn gwneud hyn rwyf am weld ein sefydliadau cenedlaethol yn esblygu, yn cryfhau yn ariannol, ac yn gwneud mwy i helpu adeiladu Cymru lewyrchus. "