Annog cynghorau i lunio cynlluniau cydweithio

gwasanaethau Image copyright Getty Images
Image caption Mae Llywodraeth Cymru'n annog y cynghorau i ffurfio partneriaethau mewn maesydd fel gofal gymdeithasol

Mae'r ysgrifennydd llywodraeth leol yn galw ar arweinyddion cynghorau i ddatgelu sut y bydden nhw'n cydweithio, a hynny erbyn diwedd y flwyddyn.

Mae Mark Drakeford am weld cynghorau'n ffurfio partneriaethau rhanbarthol mewn meysydd fel gofal cymdeithasol, trafnidiaeth a datblygiad economaidd.

Daw hyn wedi iddo roi'r gorau i gynlluniau blaenorol Llywodraeth Cymru i orfodi cynghorau i uno er mwyn lleihau nifer yr awdurdodau o 22 i wyth neu naw.

Roedd Mr Drakeford yn annerch cynhadledd Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru (CLlLC) yng Nghaerdydd ddydd Iau, lle bu'n annog cynghorau i gadw'r momentwm yn yr ymgais i newid y ffordd maen nhw'n gweithio.

Fe fydd Llywodraeth Cymru ac arweinwyr y cynghorau yn cynnal trafodaethau pellach, gyda'r bwriad o lunio cynlluniau manylach erbyn diwedd y flwyddyn ar ffurf y partneriaethau.

Image caption Mae Mark Drakeford am weld partneriaethau'n cael eu ffurfio ar draws Cymru

Hefyd fe wnaeth arweinydd CLlLC, Bob Wellington, ddatgan ei gefnogaeth i gynlluniau i ddarparu gwasanaethau fel gofal cymdeithasol yn ôl ffiniau presennol byrddau iechyd Cymru - fyddai'n golygu cael saith ardal.

Dywedodd ei fod yn cefnogi'r syniad o ffurfio un ardal ar gyfer datblygiad economaidd yn y gogledd, ac ardaloedd eraill o gwmpas dinasoedd y de.

Ychwanegodd gallai cynghorau uno'n wirfoddol yn y dyfodol.

Roedd cynghorau Blaenau Gwent a Thorfaen, Pen-y-bont a Bro Morgannwg, a Chonwy a Sir Ddinbych wedi cyflwyno cynlluniau i uno, ond cafodd eu ceisiadau eu gwrthod gan y gweinidog llywodraeth leol ar y pryd, Leighton Andrews.

Awyrgylch gwahanol

Roedd anerchaid y gweinidog presennol yn wahanol iawn i gyfraniad Mr Andrews i'r gynhadledd y llynedd, pan oedd tyndra rhwng y cynghorau a'r llywodraeth dros y cynlluniau i ad-drefnu cynghorau.

Dywedodd Mr Wellington bryd hynny nad oedd "dim peryglach mewn rhyfel na chadfridog gyda map", gan gyfeirio at Mr Andrews.

Mewn cyferbyniad llwyr, disgrifiodd arweinydd CLlLC Mr Drakeford eleni fel person sy'n cynnal "deialog gall" ar lefel y cabinet.