Galw am fwy o rôl i therapyddion galwedigaethol

Gwely ysbyty Image copyright PA

Gallai miloedd o ddyddiau mewn gwlâu ysbyty gael eu harbed pe bai therapyddion galwedigaethol yn cael ei defnyddio'n fwy aml i helpu cleifion, yn ôl adroddiad.

Dywedodd Coleg y Therapyddion Galwedigaethol y gallai hynny leihau nifer y cleifion sydd ddim angen bod yno, yn ogystal â'r oedi wrth ryddhau cleifion.

Mae cynllun peilot mewn ysbyty yng Nghaerdydd wedi arbed mwy na 15,000 o ddyddiau mewn gwlâu ysbytai mewn blwyddyn, gan arbed bron i £1m.

Dywedodd yr Ysgrifennydd Iechyd Vaughan Gething y gallai therapyddion galwedigaethol helpu gyda'r newidiadau sydd eu hangen mewn gofal iechyd.

Mae'r therapyddion y cynnig cyngor ac yn darparu help i bobl i gynnal eu hannibyniaeth.

Cynllun peilot

Cafodd y cynllun peilot, wnaeth gyflwyno tîm asesu pobl hŷn bregus yn uned frys Ysbyty Athrofaol Cymru, ei lansio yn 2012.

Dros gyfnod o flwyddyn cafodd 854 o gleifion eu hasesu, a chafodd traean ohonynt eu rhyddhau'r diwrnod hwnnw, tra bod dau draean wedi cael eu rhyddhau o fewn tridiau.

Fe wnaeth hyn arbed 15,635 o ddyddiau mewn gwlâu ysbytai, sy'n cyfateb i arbediad o £961,552.

"Dydyn ni ddim eisiau pobl i fod yn yr ysbyty os nad oes rhaid iddyn nhw fod yno," meddai Ruth Crowder o gangen Cymru y Coleg y Therapyddion Galwedigaethol.

"Yn ddelfrydol, byddai gennym ni therapyddion galwedigaethol mewn adrannau brys ac allan gyda pharafeddygon i rwystro cleifion rhag cael eu cymryd i'r ysbyty os nad oes angen fel eu bod yn gallu bod yn annibynnol.

"Y bonws arall yw ei fod yn arbed arian a dyddiau mewn gwlâu ysbytai yn sylweddol, ac yn rhyddhau adnoddau i ddelio â phobl eraill."

'Allweddol'

Mae dirprwy lywydd Coleg Brenhinol y Meddygon Cymru, Dr Alan Rees wedi croesawu'r adroddiad, gan ddweud bod yn rhaid i'r GIG yng Nghymru "fuddsoddi i integreiddio gofal iechyd a chymdeithasol".

Ychwanegodd Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru, Sarah Rochina bod gan therapyddion galwedigaethol rôl bwysig i'w chwarae i helpu pobl hŷn i gynnal eu hanibynniaeth.

Dywedodd Mr Gething bod therapyddion galwedigaethol yn "un o'r bobl allweddol o ran gofal iechyd a chymdeithasol" sy'n gallu helpu i "gyflawni'r newidiadau sydd eu hangen".

"Mae'r adroddiad yma yn dangos yn amlwg y ffyrdd arloesol y maen nhw'n cyflawni gwasanaethau sy'n helpu pobl rhag cael eu cymryd i'r ysbyty, lleihau'r amser y maen nhw'n aros yn yr ysbyty a sicrhau eu bod yn cael eu rhyddhau'n llwyddiannus ac yn ddiogel yn ôl adref," meddai.