Sefydliad Bevan: Agwedd 'gynhwysol' i wella safonau byw

Llywodraeth Cymru

Dylai'r llywodraeth gymryd agwedd fwy cynhwysol i wella amodau byw a lleihau tlodi yng Nghymru, yn ôl Sefydliad Bevan.

Mae'r felin drafod annibynnol yn galw ar Lywodraeth Cymru i fynnu bod cyflogwyr yn y sector preifat yn talu'r cyflog byw gwirfoddol, £8.45 yr awr, i'w staff o fewn blwyddyn.

Mae'r sefydliad hefyd yn galw i ymestyn hynny i gwmnïau a chymdeithasau cyhoeddus erbyn 2019.

Mae Llywodraeth Cymru wedi croesawu'r adroddiad, gan fod Ysgrifennydd yr Economi wedi galw am farnau am beth ddylai fod yn flaenoriaethau economaidd.

'Gwthio i'r cyrion'

Yn ôl yr adroddiad mae un ym mhob pedwar o weithwyr yng Nghymru yn derbyn cyflog isel.

Dywed bod y gweithiwr ar gyflog cyffredin ym Mlaenau Gwent yn derbyn £70 yn llai'r wythnos nag yn 2002.

Mae awduron yr adroddiad yn dweud bod Llywodraeth Cymru wedi blaenoriaethu sectorau diwydiannol fel moduron a chynhyrchu, a bod swyddi fel gofal cymdeithasol, adwerthu a lletygarwch wedi eu gwthio i'r cyrion.

Gyda phryderon bod rhanbarth Caerdydd yn cymryd swyddi a buddsoddiadau o gymunedau yn y cymoedd, mae'r adroddiad yn awgrymu canolfannau economaidd mewn canolfannau fel Merthyr Tudful.

'Economi hyderus, dynamig a llewyrchus'

Yn Rhondda Cynon Taf, Caerffili a Blaenau Gwent, mae'r adroddiad yn dweud bod nifer y swyddi i bob pen yn hanner y nifer dros Gymru gyfan.

Mae'r awduron yn ychwanegu y byddai sicrhau bod creu swyddi yn brif ffocws polisi economaidd yn arwain at gynyddu cyflogau.

Er bod diweithdra yn isel yng Nghymru, mae'r adroddiad yn dangos bod llai na hanner o bobl ag anableddau yn gweithio, a bod llai na dau draean o bobl o gefndiroedd ethnig wedi'u cyflogi.

Mewn datganiad, dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru: "Rydyn ni'n datblygu agwedd newydd i wella ffyniant yng nghymoedd de Cymru, sy'n cael ei harwain gan Dasglu Gweinidogol newydd.

"Rydyn ni'n croesawu'r adroddiad gan Sefydliad Bevan, a wnawn ni ei ystyried yn ogystal ag eraill 'da ni wedi derbyn wrth i ni fynd ati i adeiladu'r economi hyderus, dynamig a llewyrchus mae pob rhan o Gymru yn ei haeddu."