Cymru i gael 'degau o filiynau' i wario ar adeiladu

Phillip Hammond
Image caption Bydd Phillip Hammond yn gwneud Datganiad yr Hydref ddydd Mercher

Mae BBC Cymru wedi deall y gall Llywodraeth Cymru ddisgwyl "degau o filiynau o bunnoedd" i wario ar brosiectau adeiladu yn Natganiad yr Hydref.

Dywedodd ffynhonnell o Lywodraeth y DU y bydd y Canghellor Phillip Hammond yn cyhoeddi y bydd mwy na biliwn o bunnoedd yn cael ei wario ar wella ffyrdd yn Lloegr.

O ganlyniad, byddai £250m yn cael ei rannu rhwng y llywodraethau datganoledig yng Nghaerdydd, Caeredin a Belfast.

Ni fyddai'n rhaid i Lywodraeth Cymru wario'r arian ar ffyrdd, a gallai benderfynu defnyddio'r arian mewn meysydd eraill.

Yn y cyfamser, mae gwleidyddion Cymru wedi galw am fesurau i hybu twf a rhoi diwedd ar lymder pan fydd y Canghellor yn cyflwyno ei ddatganiad ddydd Mercher.

Mae'r Ysgrifennydd Cyllid, Mark Drakeford eisiau'r hawl i fenthyg mwy, cael gwared ar dollau Pont Hafren a chytundebau i helpu rhanbarthau Bae Abertawe a gogledd Cymru.

Dywedodd AS Plaid Cymru, Jonathan Edwards bod llymder wedi cael effaith enfawr ar yr economi, a galwodd am wario ledled y DU.

'Cyfle gwych'

Dywedodd Mr Drakeford ei bod yn "gyfle gwych i Lywodraeth y DU symud i ffwrdd o'i bolisi niweidiol o lymder a darparu'r ysgogiad cyllidol sydd ei angen i gefnogi twf".

Ychwanegodd bod cytundebau am fuddsoddiad a thwf ar gyfer Bae Abertawe a'r gogledd "angen cael eu cymryd ymlaen fel blaenoriaeth".

"Nawr yw'r amser i fynd ati mewn ffordd wahanol," meddai Mr Drakeford.

"Dyna pam dy'n ni eisiau Llywodraeth y DU i roi diwedd ar ei wleidyddiaeth llymder a darparu ysgogiad ariannol angenrheidiol i isadeiledd."

Dylai'r Doll Teithwyr Awyr gael ei ddatganoli hefyd, meddai.

'Setlo am friwsion'

Dywedodd Mr Edwards bod angen i'r Canghellor gydnabod bod llymder wedi cael effaith enfawr ar Gymru ac y dylai fynd i'r afael â hynny.

"Mae rhai rhannau o'r DU wedi gweld buddsoddiad mawr yn ei isadeiledd ond maen nhw'n gofyn i Gymru setlo am friwsion o fwrdd San Steffan," meddai.

"Mae'n rhaid i'r Canghellor ddefnyddio Datganiad yr Hydref i gael gafael ar yr economi a'i wneud i weithio i bob rhan o'r DU, nid de-ddwyrain Lloegr yn unig."

Dywedodd llefarydd UKIP Cymru ar yr economi, Mark Reckless bod ei blaid eisiau gweld "polisïau ariannol cyfrifol" gan y llywodraeth.

Dylai hyn gynnwys lleihau cymorth tramor, cynllun ar gyfer sut i ddarparu arian fyddai'n cael ei arbed o adael yr UE a chael gwared ar dollau Pont Hafren, meddai.