Cais am iawndal wedi ymosodiad terfysgol yn Llundain

Stefano Poborko a Louise Britt
Image caption Stefano Poborko a'i ddyweddi Louise

Mae dyn wnaeth ddioddef anafiadau yn ystod ymosodiad terfysgol 7/7 yn Llundain 12 mlynedd yn ôl wedi gwneud cais am iawndal.

Mae Stefano Poborko wedi datblygu salwch niwrolegol cronig.

Roedd e'n teithio ar dren dan ddaear yn Llundain rhwng King's Cross ac Aldgate pan wnaeth hunanfomiwr ffrwydro dyfais ar fore 7 Gorffennaf 2005 - un o nifer o ffrwydradau ar draws Llundain.

Cafodd Mr Poborko, sydd bellach yn 52 ac yn byw yn Nhrecelyn, losgiadau difrifol yn y digwyddiad gan dreulio pythefnos yn yr ysbyty.

Bu'n rhaid iddo roi'r gorau i'w waith fel saer maen yn y blynyddoedd a ddilynodd gan iddo ddatblygu symptomau sglerosis ymledol, gan gynnwys trafferthion symud a cholli balans, cyn cael diagnosis yn 2012.

Mae e o'r farn i'r salwch ddatblygu yn sgil y trawma a ddioddefodd yn ystod y bomio.

Iawndal

Fis Mawrth 2015 fe wnaeth Stefan Poborko gais am iawndal i'r Awdurdod Iawndal Anafiadau Troseddol - corff y llywodraeth sy'n dosrannu iawndal i'r rhai ddioddefodd anafiadau corfforol neu feddyliol wedi trosedd dreisgar.

Mae'n dal i aros i glywed a fydd yn cael iawndal.

Mae Mr Poborko wedi beirniadu'r amser mae hi'n gymryd i benderfynu ar ganlyniad ei achos - gan gynnwys oedi gafodd ei achosi wrth i gofnodion meddygol gael eu labelu yn anghywir ar system yr Awdurdod Iawndal Anafiadau Troseddol (CICA).

Dywed CICA eu bod yn delio gyda'r holl geisiadau "mor fuan ac mor sensitif â phosib".

Mae ffigyrau diweddaraf yn dangos bod CICA wedi cymryd dros 11 mis i ddod i benderfyniad cyntaf mewn achosion yn 2015/16, ychydig yn hirach na'r flwyddyn gynt.

Yn ôl CICA mae hynny yn adlewyrchu bod natur y gwaith yn newid.

Cafodd 52 o bobl eu lladd yn y bomio yn Llundain y diwrnod hwnnw, a 770 eu hanafu.

Image caption Mae Stefano Poborko'n dal i aros i glywed a fydd yn cael iawndal

Roedd Mr Poborko yn rhedeg yn hwyr i gyfarfod ac fe gafodd losgiadau difrifol i'w gefn, ei ben a'i glust yn y ffrwydrad.

Roedd wedi cynnig newid lle gyda chyd deithiwr eiliadau cyn y ffrwydrad, ond iddi wrthod ei gynnig. Fe wnaeth hi farw yn ei freichiau cyn i'r gwasanaethau brys gyrraedd.

'Cydnabyddiaeth'

Roedd Mr Poborko yn gweithio ar nifer o brosiectau adfer adeiladau ar y pryd gan gynnwys Palas Buckingham, adeiladau senedd-dai San Steffan a sawl cadeirlan yn yr Eidal.

Fe ddychwelodd i'r gwaith bedwar mis yn ddiweddarach heb hawlio iawndal ar y pryd.

"Doedden ni ddim yn meddwl mod i angen e... ro'n i'n lwcus i fod yn fyw," meddai.

Ond yn y blynyddoedd wedyn fe ddatblygodd iselder a gorbryder, sydd yn ei farn ef yn ganlyniad i'r hyn ddigwyddodd iddo yn Llundain.

Mae ei salwch bellach wedi dirywio i'r fath raddau fel ei fod yn defnyddio cadair olwyn ac angen cymorth ei brif ofalwr Louise Britt.

Mae'n dweud ei fod yn gobeithio llwyddo yn y cais am iawndal fel rhyw fath o "gydnabyddiaeth" o'r hyn a ddioddefodd, ac i wella ansawdd ei fywyd drwy allu brynu tŷ ei hun.

Mae'n rhwystredig gyda'r amser mae hi'n cymryd i ddelio gyda'i gais.

"Dwi am iddo gael ei sortio... dwi am fwrw mlaen â fy mywyd, gyda Louise, yn ein cartref ni," meddai.

'Cydymdeimlo'

Mae sglerosis ymledol yn salwch sy'n effeithio ar yr ymennydd a llinyn y cefn. Mae symptomau yn gallu cynnwys problemau gyda'r golwg, symud a cholli balans.

Amcangyfrifir bod dros 100,000 o bobl yn y DU wedi cael diagnosis o sglerosis ymledol.

Dywed arbenigwyr nad oes unrhyw dystiolaeth bod trawma yn gallu arwain at MS, er gwaetha'r dyfalu y gallai fod 'na gysylltiad posib.

Ond mae pwysau gwaith neu drawma yn gallu gwaethygu'r symptomau.

Image copyright afp/Getty Images
Image caption Y gwasanaethau brys tu allan i orsaf Aldgate

Mae cyfreithiwr Mr Poborko, Glyn Maddocks yn dweud y dylid ystyried achos ei gleient er nad oedd wedi cyflwyno'r cais o fewn y ddwy flynedd sy'n ofynnol i hawlio iawndal o'r fath.

"Mae ganddo hawl i iawndal - roedd wedi diodde' trosedd dan law'r terfysgwyr ar 7 Gorffennaf.

"Bu'n dyst iddo, roedd y profiadau gafodd, a'r hyn a welodd y diwrnod hwnnw yn erchyll ac wedi newid ei fywyd, ac mae ganddo'r hawl i dderbyn iawndal gan gorff cyhoeddus oherwydd hynny."

Roedd Mr Maddocks hefyd yn cwestiynu'r amser mae hi'n cymryd i ddyfarnu ar achos Mr Poborko, a bod ei salwch wedi gwaethygu yn yr amser hwnnw.

Roedd llefarydd ar ran CICA yn dweud nad oes modd gwneud sylw ar achos unigol, gan ychwanegu: "Rydym yn cydymdeimlo gyda holl ddioddefwyr trosedd ac wedi ein hymrwymo i ddyfarnu ar geisiadau mor fuan ac mewn modd mor sensitif â phosibl."