Postfeistri Hendy-gwyn ar Daf i ymddeol wedi 53 mlynedd

Jean ac Ithel
Image caption Cydweithio yw'r gyfrinach pam eu bod wedi llwyddo meddai Jean ac Ithel

Fe fydd hi'n ddiwedd cyfnod i dref Hendy-gwyn ar Daf ddydd Iau wrth i bostfeistri'r dref ymddeol wedi 53 mlynedd o wasanaeth.

Pan ddechreuodd Jean ac Ithel Parry-Roberts wasanaethu yn y Swyddfa Bost, roedd trên y Cardi Bach yn dal i redeg i dref Aberteifi, ac roedd y Swyddfa Bost yn dosbarthu telegrams i bobl yr ardal.

Mae Ithel, sydd erbyn hyn yn 78 oed, wedi gweld newid mawr yn ystod y cyfnod: "Roedd Hendy-gwyn yn brysur iawn bryd hynny. Roedd y ffatri laeth yma. Roedd gweithwyr yn gweithio yma rownd y cloc bryd hynny.

"Ro'n i'n dechrau am gwarter wedi pump y bore ac yn gweithio hyd chwarter wedi wyth y nos, chwe diwrnod yr wythnos.

"Erbyn hyn, does yna ddim ffatri laeth ond mae yna nifer o ffatrïoedd bach sydd yn cyflogi tua'r un nifer."

Mae yna newidiadau wedi bod i'r Swyddfa Bost hefyd: "Ry'n ni wedi gweld ar hyd yr amser, o'r cyfnod pan oedden ni yn ysgrifennu ac yn adio y rhifau at ei gilydd, hyd at heddi' ac oes y cyfrifiadur."

Yn ystod ei gyfnod fel postfeistr, mae Ithel wedi bod yn awyddus iawn i hyrwyddo statws y Gymraeg o fewn y Swyddfa Bost.

Yn ôl Ithel, "roedd rhai undebau yn cerdded allan o gyfarfodydd" am ei fod yn gwneud safiad dros yr iaith, ond fe gafodd gefnogaeth y prif bostfeistr o Lanelli yn ei frwydr i gael mwy o gydnabyddiaeth i'r Gymraeg o fewn y sefydliad.

Image caption Bydd y swyddfa bost yn symud i siop ynghanol y dref

Cydweithio yw'r gyfrinach

Mae Jean, ei wraig, yn edrych ymlaen at gael llonydd o'r gwaith ar ôl dros 50 mlynedd o wasanaeth.

"Ar ôl cyfnod mor hir yn y swyddfa bost, mae hi yn rhyddhad i gael ymddeol. Dwi'n gobeithio y cawn ni iechyd i fwynhau fe. Ni wedi gwneud ein gorau gan obeithio fod pawb yn cyd-fynd â hynny."

"Mae yna gyfnod yn dod i ben ond chi'n llawenhau eich bod yn cael eich rhyddhau [o'ch dyletswyddau]," meddai Ithel.

"Does yna ddim cynlluniau mawr - y peth mwyaf yw cael ymddeol mewn tawelwch. Fe fydd e'n fendigedig."

Y gyfrinach, meddai, yw'r cydweithio rhwydd rhyngddo fe a'i wraig Jean: "Heblaw am rannu'r gwaith dros y blynyddoedd, mi fyddem ni wedi methu â bod yn llwyddiant.

"Ni wedi bod yn bartneriaeth eitha' da."

Fe fydd Swyddfa Bost Hendy-gwyn ar Daf yn symud i siop yng nghanol y dref wrth i'r drysau gau am y tro olaf prynhawn 'ma.