Elin Jones: Anodd dwyn perswâd bod angen mwy o ACau

Cynulliad a'r Pierhead

Mae Llywydd y Cynulliad wedi cydnabod y bydd hi'n dalcen caled dwyn perswâd ar y cyhoedd bod angen mwy o aelodau Cynulliad.

Ond dywedodd Elin Jones hefyd ei bod hi'n bwysig sicrhau bod y sefydliad yn gallu gwneud ei waith yn effeithiol.

Daw'r sylwadau ar ôl iddi gyhoeddi ei bod yn sefydlu panel o arbenigwyr i ysytyried faint o ACau sydd eu hangen.

Ar hyn o bryd, mae 'na 60 AC, ond bydd y Cynulliad yn cael grymoedd newydd yn ystod y blynyddoedd nesaf, gan gynnwys pwerau trethu.

Ehangu?

Bydd y panel arbenigol yn ystyried y sefyllfa ac yn adrodd 'nôl eleni, fel bod y Cynulliad yn medru gweithredu ar unrhyw argymhellion cyn yr etholiadau nesaf yn 2021.

"Mae eisoes lot fawr o sylwadau, ac mae comisiyniau, gan gynnwys comisiwn diwethaf y Cynulliad Cenedlaethol, wedi dod i'r casgliad bod angen mwy o ACau i wneud y gwaith democrataidd a scrwtineiddio yn effeithiol," meddai Ms Jones wrth Sunday Politics Wales.

"Nawr yw'r cyfle i ni edrych ar sut gellid gwireddu hynny ac os fedrwn ni wireddu hynny erbyn 2021.

"Mae hi wastad yn anodd dwyn perswâd ar bobl mewn unrhyw wlad yn y byd bod angen mwy o wleidyddion, ond mae systemau democrataidd angen aelodau etholedig."

Nid oes modd chwarae darnau sain a fideo ar eich dyfais
Oes angen mwy o ACau?

Mae'r Llywydd hefyd yn cydnabod bod angen "consensws gwleidyddol go sylweddol" i'r Cynulliad allu ehangu.

Er mwyn deddfu ar y mater hwn byddai'n rhaid i ddau draean o'r Cynulliad - gan gynnwys y grwp Llafur felly - bleidleisio o blaid.

Yn ôl ymgynghorydd gwleidyddol, mae hynny hefyd yn mynd i fod yn heriol.

"Mae'n anodd iawn i'r Blaid Lafur bleidleisio ar hyn o bryd ar gyfer unrhwy fath o wleidyddion newydd o gwbl," meddai Cathy Owens.

"Mae'n rhaid edrych ar be' sy'n digwydd yn y byd eang."

Bydd y panel o arbenigwyr yn cyhoeddi eu hargymhellion yn yr hydref.

Mae rhaglen Sunday Politics Wales yn cael ei darlledu ar BBC One Wales am 11:00 ddydd Sul, 5 Chwefror.