£15m eleni yn rhan o gynllun 100,000 o brentisiaid

Prentis
Image caption Mae Llywodraeth Cymru yn gobeithio gweld mwy o brentisiaid fel rhain yng Ngholeg Sir Gâr

Mae Llywodraeth Cymru'n addo 100,000 o brentisiaid newydd dros gyfnod o bum mlynedd.

Y bwriad ydy creu gwaith a llenwi bylchau mewn meysydd lle mae 'na brinder sgiliau ar hyn o bryd.

Mae'r meysydd hynny'n cynnwys adeiladu, peirianneg, technoleg gwybodaeth a gwasanaethau ariannol.

Pobl ifanc rhwng 16 ac 19 oed fydd y rhan fwya' o'r prentisiaid ond bydd modd i bobl hŷn fanteisio hefyd.

Pwyslais ar hyfforddiant

Bydd Llywodraeth Cymru'n gwario tua hanner biliwn o bunnau ar y cynllun dros y cyfnod pum mlynedd.

O fis Ebrill ymlaen bydd busnesau sydd â bil cyflogau o dros £3m yn gorfod talu treth ychwanegol i gwrdd â'r gost o gyflogi rhagor o brentisiaid.

Mae hwnnw'n drefniant newydd ar gyfer y DU gyfan, ond mae Llywodraeth Cymru'n dweud na fydd yr arian yn cael ei wario'n hollol yr un ffordd yma ag y bydd yn cael ei ddefnyddio yn Lloegr.

  • Bydd £15.5m ychwanegol i hyfforddi prentisiaid yn 2017/18
  • Dros y DU, bydd y dreth o 0.5% ar fusnesau mawr yn codi £3bn y flwyddyn
  • Bydd cwmnïau mawr yng Nghymru fel GE Aviation ac Airbus yn gorfod talu

Fe fydd 'na bwyslais ar gydweithio â darparwyr hyfforddiant - a hynny'n cynnwys y colegau addysg bellach.

Un o'r darparwyr ydy cwmni sgiliau adeiladu Cyfle sy'n hyfforddi 140 o brentisiaid yn y gorllewin.

Dywedodd cydlynydd y grŵp hyfforddi, Rhys Fisher: "Mae'r arian yno ar gyfer y prentisiaethau, ond efallai bod 100,000 ychydig yn optomistig... dim ond amser fydd yn dweud."

Image caption Bydd cwmniau mawr Cymru, fel Airbus a GE Aviation, yn gorfod talu'r dreth i ariannu prentisiaid

Rhybudd arall ydy y bydd rhaid i fusnesau gael digon o waith er mwyn medru cynnig cyfle i bobl ifanc.

"Y peth pwysig ydy rhoi digon o waith i gyflogwyr iddyn nhw fedru cyflogi a rhoi digon o waith i'r prentisiaid newydd... ond dan ni'n fawr ganmol beth maen nhw'n geisio ei wneud," meddai Ed Evans, Cyfarwyddwr Cymdeithas Contractwyr Peirianneg Sifil Cymru.

"Ar hyn o bryd, y gwir ydy nad oes 'na lawer o waith ar gael i gontractwyr. Fedrwch chi ddim troi swits ymlaen felly'n hawdd iawn er mwyn cael prentisiaethau.

"Faswn i'n hoffi gweld mwy o fuddsoddiad mewn gwaith yng Nghymru er mwyn i'r contractwyr fedru rhoi profiad iawn i'r prentisiaid, a bydd hynny'n ychwanegu at faint o bobl fydd gynnon ni yn y maes i weithio ar orsafoedd niwclear Wylfa Newydd, a Hinkley, a'r M4 o bosib."