Mwy o farwolaethau ac anafiadau damweiniau ffordd

  • 28 Chwefror 2017
Dwylo ar lyw Image copyright Dulcie Wagstaff / Getty Images

Mae nifer y pobl ifanc sy'n cael eu lladd neu eu hanafu'n ddifrifol ar ffyrdd Cymru wedi codi 15% i 284 ers 2012.

Yn ôl yr elusen foduro Sefydliad RAC, mae gan Gymru gyfradd uwch o ddamweiniau rhwng gyrwyr ifanc nac unman arall yn y DU.

Mae Llywodraeth Cymru yn galw ar Lywodraeth y DU i gyflwyno cyfyngiadau trwyddedau graddol ar gyfer gyrwyr newydd.

Fe fyddai rheiny'n cyfyngu ar hawliau gyrwyr newydd nes eu bod wedi magu profiad ar y ffordd.

Mae Llywodraeth y DU ar hyn o bryd yn ystyried newid y gosb i yrwyr sy'n lladd neu'n anafu.

Newid meddwl?

Daw'r ffigyrau wrth i rieni dynion ifanc fu farw ar y ffyrdd ddweud wrth raglen Week In Week Out eu bod am weld cyfyngiadau ar yrwyr ifanc a chosbau llymach i droseddwyr.

Yn ôl y gweinidog Ken Skates AC, sy'n gyfrifol am ddiogelwch ar y ffordd gyda Llywodraeth Cymru, dylid cyflwyno trwyddedau graddol.

"Hyd yma, mae llywodraeth San Steffan wedi gwrthod y cais," meddai Mr Skates. "Ond rwy'n gobeithio y bydd yna newid meddwl wrth i ni gael cefnogaeth gan Yr Alban."

Nododd datganiad ar ran y Weinidogaeth Gyfiawnder a'r Adran Drafnidiaeth bod gormod o bobl ifanc yn marw ar y ffyrdd a bod y llywodraeth am sicrhau cosbau llym.

"Rydyn ni wedi trafod newid uchafswm dedfryd o 14 mlynedd dan glo i ddedfryd oes," meddai.

Profiadau rhieni

Image caption Bu farw mab David Daniels mewn damwain ym mis Hydref 2015

Mae rhaglen Week In Week Out BBC Cymru wedi siarad â thri theulu a gollodd eu meibion mewn damweiniau yn ystod Hydref 2015.

Cafodd Rhys Jones, 18, a Ryan Gibbons, 20, eu lladd wedi i'r car roedden nhw'n teithio ynddo daro yn erbyn polyn teligraff ym Merthyr Tudful.

Fe gafodd eu ffrind Joe Daniels, 18, anafiadau difrifol a bu farw yn ddiweddarach yn yr ysbyty.

Cafodd y gyrrwr John Graham, 21, ei ddedfrydu i 10 mis yn y carchar - ond cafodd y ddedfryd ei chwtogi i bum mis wedi iddo gyfaddef i dri achos o achosi marwolaeth drwy yrru'n ddiofal.

Mae eu teuluoedd wedi ymgyrchu am osod cyfyngiadau ar yrwyr ifanc, ynghyd â chanllawiau a chosbau llymach i achosion o yrru peryglus a diofal.

'Y byd o'u blaenau'

"Beth bynnag sy'n digwydd," meddai David Daniels, tad Joe, "mae'n rhaid cael rhywbeth i atal gyrwyr eraill rhag gwneud yr un fath.

"Roedd y tri a fu farw yn hoff o hwyl ac roedd y byd o'u blaenau."

Mewn datganiad dywedodd Mr Graham ei fod yn wirioneddol flin am ei weithredoedd a phetai e'n 'sgidiau'r teulu y byddai'n teimlo yr un fath. Ond ychwanegodd nad oedd ganddo unrhyw reolaeth dros hyd ei ddedfryd.

Image caption Dr Sarah Jones o Iechyd Cyhoeddus Cymru yn canmol targed y Llywodraeth

Erbyn 2020, mae gan Llywodraeth Cymru darged i ostwng y nifer y pobl ifanc sy'n cael eu lladd neu eu hanafu'n ddifrifol 40% o'r cyfartaledd a laddwyd yn 2004-08.

Yn ôl Dr Sarah Jones o Iechyd Cyhoeddus Cymru: "Mae'n darged derbyniol. Rwy'n sobor o falch i gael targed o'r fath ond nid wyf yn credu ein bod yn gwneud digon i gwrdd â'r gofyn."

Dywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth y DU eu bod hefyd yn ystyried rhoi cosb llymach i rai sy'n defnyddio ffôn tra'n gyrru.

Fe allai gyrwyr golli eu trwyddedau petaen nhw'n cael eu dal o fewn dwy flynedd i basio'r prawf.

Ychwanegodd y llefarydd bod gan Brydain y ffyrdd diogelaf yn y byd ond meddai: "Mae Llywodraeth y DU wastad yn chwilio am ffyrdd i'w gwneud yn fwy diogel."